Η ομάδα εργασίας εξειδικευμένων εμπειρογνωμόνων παρουσίασε την προηγούμενη εβδομάδα πιο συγκεκριμένη εξειδίκευση των προτάσεων που είχαν παρουσιάσει νωρίτερα, αυτή τη φορά συμπεριλαμβάνοντας συστάσεις για τη χρηματοδότησή τους. Η τότε λύση της γερμανικής «συμμαχίας με φανάρι κυκλοφορίας» SPD, Πράσινων και FDP είχε ζητήσει ένα οικονομικά τεκμηριωμένο σχέδιο, αφού η ίδια η συμμαχία δεν μπόρεσε να καταλήξει σε συμφωνία για την κάλυψη της χρηματοδότησης.
Η Επιτροπή ZKL καλεί σε μια συνολική αναδιοργάνωση των δυνατοτήτων χρηματοδότησης. Η λεγόμενη επιτροπή Borchert2 προτείνει να χρηματοδοτηθεί μερικώς η ανανέωση της κτηνοτροφίας με μερικά δισεκατομμύρια ευρώ, κυρίως για την ανανέωση των σταύλων στη γαλακτοπαραγωγή και στην εκτροφή χοίρων. Μόνο με μεγαλύτερους και πιο άνετους σταύλους μπορεί να επιτευχθεί η πολιτική για τη βελτίωση της ευζωίας των ζώων.
Μέχρι τώρα, τα γερμανικά πολιτικά κόμματα διαφωνούσαν ως προς το πόσα θα έπρεπε να πληρώνουν οι αγρότες και κτηνοτρόφοι οι ίδιοι και πόσο η κυβέρνηση. Εξάλλου, υπήρχε η ερώτηση εάν η κρατική αυτή συνεισφορά θα έπρεπε να καλύπτεται μέσω υψηλότερου φόρου εισοδήματος (= όλοι πληρώνουν), ή μέσω νέου φόρου στο κρέας (= μόνο όσοι καταναλώνουν κρέας) ή μέσω αύξησης του ΦΠΑ στα τρόφιμα (= όσοι καταναλώνουν περισσότερο πληρώνουν περισσότερο).
Η Επιτροπή ZKL προτείνει τώρα σταδιακή αύξηση του ΦΠΑ στα τρόφιμα, ως την πιο λογική πρόσθετη πηγή εσόδων για μια ομοσπονδιακή επιδότηση της γεωργικής μετάβασης. Δεν απορρίπτεται όμως ο συνδυασμός με άλλες πηγές χρηματοδότησης.
Οι εκπρόσωποι της γεωργίας εκφράζουν ικανοποίηση για το γεγονός ότι οι εμπειρογνώμονες της Επιτροπής ZKL κατέληξαν ξανά σε μια ευρέως αποδεκτή σύσταση. Ο αντιπρόεδρος του DBV, δρ. Holger Hennies, επισημαίνει μια σημαντική αλλαγή πολλών αγροτών: «Απομακρυνθήκαμε από τη 'λειτουργία αντίθεσης', τώρα θέλουμε να συνεργαστούμε για μεγαλύτερη αξιοπιστία.»
Μέχρι τώρα, στην αγροτική πολιτική υπήρχε μια κατανομή αρμοδιοτήτων μεταξύ της ομοσπονδιακής κυβέρνησης στο Βερολίνο και των κυβερνήσεων των 16 γερμανικών κρατιδίων. Αυτές οι κρατιδιακές κυβερνήσεις έχουν διαφορετικό πολιτικό χρώμα. Αυτός ήταν μερικώς ο λόγος που η αγροτική πολιτική στη Γερμανία υλοποιείται δύσκολα και αργά.
Ο αντιπρόεδρος του Bauernverband βλέπει ρόλο για την ομοσπονδιακή κυβέρνηση στην υλοποίηση της γεωργικής μετάβασης: αυτή δεν πρέπει μόνο να θέτει κανόνες αλλά και να εμπλέκεται πρακτικά, όπως δήλωσε. Η Επιτροπή ZKL προτείνει να επανεξεταστεί αυτή η κατανομή αρμοδιοτήτων μεταξύ Βερολίνου και κρατιδίων.
Ο Hennies, κορυφαίο στέλεχος του DBV, θεωρεί την αύξηση του φόρου κατανάλωσης ως καλή μέθοδο για τη διανομή των πόρων για την ευζωία των ζώων. Αλλά προειδοποιεί ότι πρώτα πρέπει να τροποποιηθεί η νομοθεσία για την οικοδομή: οι αγρότες και κτηνοτρόφοι πρέπει να ξέρουν τι ισχύει για τα πιθανά σχέδια νέων κτισμάτων ή επεκτάσεων τους. 'Οι επιχειρήσεις χρειάζονται ασφάλεια σχεδιασμού για τις επενδύσεις τους.'
Η Γερμανική Ένωση Προστασίας της Φύσης θεωρεί την νέα συμφωνία μεταξύ των ειδικών της Επιτροπής ZKL ως ένα σημαντικό μήνυμα: σύμφωνα με τη NABU, αποδεικνύει ότι «ακόμη και μετά τις συναισθηματικά φορτισμένες αγροτικές συζητήσεις των τελευταίων μηνών, οι διαφωνίες μπορούν να ξεπεραστούν».
Η Επιτροπή ZKL τονίζει ακόμα περισσότερο απ’ ό,τι στην προηγούμενη γνωμοδότηση του 2021 την ανάγκη εναρμόνισης με την ευρωπαϊκή νομοθεσία, τόσο στην κοινή αγροτική πολιτική καθώς και στους κανόνες για το κλίμα και το περιβάλλον που προβλέπει το Green Deal. Επίσης, οι νέοι κανόνες της ΕΕ για τις σύγχρονες επιχειρήσεις θα πρέπει να συμπεριληφθούν στη νέα γερμανική πολιτική.
Οι πολιτικές αντιδράσεις στην τελική έκθεση είναι ποικίλες. Ο υπουργός Γεωργίας Cem Özdemir (Πράσινοι) επαίνεσε την Επιτροπή Μέλλοντος ως ένα «σημαντικό φόρουμ για δίκαιη εξισορρόπηση συμφερόντων», αλλά παραδέχτηκε επίσης ότι «θα ήθελε ο ίδιος να είχε ληφθεί περισσότερα συγκεκριμένα μέτρα απ’ ό,τι ήταν δυνατό στη προηγούμενη κυβερνητική συμμαχία.» Η υπουργός Γεωργίας του κρατιδίου της Κάτω Σαξονίας, Miriam Staudte (Πράσινοι), τόνισε κυρίως τις προτάσεις της Επιτροπής ZKL για μια ριζική αναθεώρηση του νόμου περί λιπασμάτων.
Οι φιλελεύθεροι πολιτικοί του FDP βλέπουν τις συστάσεις κυρίως ως επιβεβαίωση της προσέγγισης της αγοράς τους. Οι FDP εκφράζουν ξανά την αντίθεση τους στον τρόπο που «οι μικροκανονισμοί θα πρέπει να αντισταθμίζονται με επιδοτήσεις», όπως επί μακρόν προσπάθησαν οι υπουργοί γεωργίας του CDU με τους αγρότες.
Η SPD είναι γνωστό ότι προτιμά να χρηματοδοτεί την αγροτική επιδότηση από γενικά έσοδα (φόρος εισοδήματος), ενώ οι Πράσινοι προτιμούν «ειδικούς φόρους», όπως φόρο στο κρέας ή αύξηση ΦΠΑ στα τρόφιμα.
Στην επικείμενη προεκλογική εκστρατεία, η θέση της CDU/CSU μπορεί να αποδειχθεί καθοριστική: αυτό το κόμμα της αντιπολίτευσης βρίσκεται ψηλά στις δημοσκοπήσεις και σχεδόν βέβαιο είναι ότι μετά τις 23 Φεβρουαρίου θα συμμετάσχει σε νέα γερμανική κυβερνητική συμμαχία. Ο ηγέτης του κόμματος Friedrich Mertz δεν έχει ακόμη εκφράσει προτίμηση για τον τρόπο συλλογής των πόρων για τη δισεκατομμυριαία επιδότηση.