Το Ευρωπαϊκό Γραφείο Ασφάλειας Τροφίμων (EFSA) θεωρεί ότι δεν απαιτούνται επιπλέον κανόνες της ΕΕ για τη χρήση των τεχνικών βελτίωσης με CRISPR-CAS. Με αυτό, η EFSA ακολουθεί μια προηγούμενη απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου που όριζε ότι τα ισχύοντα κριτήρια αξιολόγησης για τη γενετική τροποποίηση φυτών είναι επαρκή και για το CRISPR-CAS.
Με αυτή τη νέα, την περασμένη εβδομάδα δημοσιευμένη, σύσταση της EFSA σχετικά με το CRISPR-CAS στη βελτίωση φυτών, η πλήρης έγκριση αυτής της τεχνικής πλησιάζει σημαντικά. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή είχε ζητήσει αυτή τη γνώμη από την EFSA. Νωρίτερα φέτος, δύο επιστήμονες βραβεύθηκαν με το Νόμπελ Χημείας για την εφεύρεση των "ψαλιδιών" που επιτρέπουν την εφαρμογή της τεχνικής CRISPR.
Με αυτή τη μορφή βελτίωσης μπορούν να αφαιρεθούν ελαττωματικά ή επιβλαβή τμήματα του DNA ("κομμένα") χωρίς να προστίθεται νέο (διαφορετικό) DNA. Σύμφωνα με τους υποστηρικτές, έτσι καταρρέει το επιχείρημα των αντιπάλων ότι "δημιουργείται νέα φύση".
Η τεχνική αυτή εφαρμόζεται ήδη στη χημεία και στην ανάπτυξη φαρμάκων, αλλά στην ΕΕ δεν επιτρέπεται ακόμη η χρήση της στην τροφική αλυσίδα. Οι ειδικοί καταλήγουν τώρα στο συμπέρασμα ότι οι τρέχοντες έλεγχοι ασφαλείας είναι επαρκείς: η γονιδιακή επεξεργασία δεν προκαλεί επιπλέον κινδύνους.
Οι αντίθετοι θεωρούν ότι η επεξεργασία γονιδίων παραμένει μια αμφιλεγόμενη τεχνολογία με σοβαρές ανησυχίες για την ανθρώπινη υγεία και το περιβάλλον. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έχει εκφράσει παλιότερα την άποψη ότι τα τρέχοντα κριτήρια αξιολόγησης της EFSA δεν είναι επαρκή για τις υπάρχουσες χημικές βελτιώσεις και την προστασία καλλιεργειών, πόσο μάλλον για τις νέες τεχνικές DNA.
“Με αυτή τη νέα γνώμη, η EFSA απλώς συγχέει τα νερά. Αντίθετα με όσα ισχυρίζεται, η γονιδιακή επεξεργασία προκαλεί νέους και διαφορετικούς κινδύνους από τη συμβατική βελτίωση”, προειδοποίησε η ευρωβουλευτής από το Λουξεμβούργο Tilly Metz (Πράσινοι).
Ο Ολλανδός καθηγητής John van der Oost (Wageningen University & Research) είχε ήδη δείξει περιορισμένη κατανόηση για την αντίσταση απέναντι στο Crispr-Cas. «Η γεωργία χρειάζεται αυτή την τεχνολογία για να συνεχίσει να τρέφει τον αυξανόμενο παγκόσμιο πληθυσμό», δήλωσε πρόσφατα ο επιστήμονας στο τεχνικό περιοδικό LTO Nieuwe Oogst.
«Στην όλη συζήτηση δεν δίνεται αρκετή προσοχή στα τεράστια οφέλη της γονιδιακής επεξεργασίας. Αν αφήσουμε τα πάντα στη φύση, ίσως χρειαστεί να περιμένουμε μερικά εκατομμύρια χρόνια για την κατάλληλη μετάλλαξη, και δεν έχουμε αυτόν τον χρόνο.»
Επίσης, η πρόεδρος της WUR, Louise Fresco, υποστήριξε την απλοποίηση των κανόνων της ΕΕ για την τεχνική των "ψαλιδιών" DNA. «Το Νόμπελ πρέπει να οδηγήσει την ΕΕ στην χαλάρωση των κανόνων για το CRISPR-Cas, ώστε να κυκλοφορήσουν σύντομα στην αγορά ποικιλίες που θα συμβάλουν στην Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία και στην αντιμετώπιση της πείνας. Έτσι, η Ευρώπη δείχνει ότι εργάζεται για ένα κοινωνικά υπεύθυνο και βιώσιμο μέλλον», τόνισε η Fresco απευθυνόμενη στους ευρωπαίους πολιτικούς.