Εν όψει της χρηματοοικονομικής Συνόδου Κορυφής για το ευρώ, ο πρόεδρος της ΕΕ, Σαρλ Μισέλ, παρουσίασε μια συμβιβαστική πρόταση για τον πολυετή προϋπολογισμό, με την οποία προσπαθεί να ανταποκριθεί στις επιθυμίες και τις απαιτήσεις των κυβερνήσεων της ΕΕ, της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.
Υπάρχει έντονη διαμάχη εδώ και καιρό για τον προσεχή πολυετή προϋπολογισμό, με ορισμένους να έχουν απειλήσει ακόμα και με μποϊκοτάζ ή αποκλεισμό. Την επόμενη εβδομάδα, στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων στις Βρυξέλλες θα βρεθεί μια πρόταση στην οποία ο προϋπολογισμός είναι χαμηλότερος από αυτόν που ήθελαν η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και το Ευρωκοινοβούλιο, αλλά ακόμη υψηλότερος από ό,τι τα περισσότερα κράτη μέλη της ΕΕ, όπως η Ολλανδία, είχαν ζητήσει μέχρι τώρα.
Οι δαπάνες στην τελική πρόταση του προέδρου της ΕΕ Μισέλ ανέρχονται στο 1,074 τοις εκατό του συνολικού ευρωπαϊκού εισοδήματος (ΑΕΠ), που αντιστοιχεί σε 1094 δισεκατομμύρια ευρώ. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θέλει να αυξήσει σημαντικά τον προϋπολογισμό σε περίπου 1300 δισεκατομμύρια ευρώ, δηλαδή 1,11 τοις εκατό. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο επιθυμεί έναν ακόμη μεγαλύτερο προϋπολογισμό, σκεπτόμενο περίπου 1500 δισεκατομμύρια ευρώ (1,3 τοις εκατό) για την περίοδο 2021–2027.
Με το 1,074 τοις εκατό ο Μισέλ διατηρεί το επίπεδο μιας προηγούμενης προτεινόμενης πρότασης που είχε απορριφθεί κατά την προηγούμενη φινλανδική προεδρία της ΕΕ, αλλά ενσωματώνει ορισμένες προτάσεις και απαιτήσεις από διάφορα μέρη. Έτσι περικόπτει τις δαπάνες για αγροτικές επιδοτήσεις και ανάπτυξη αγροτικών περιοχών κατά πάνω από 50 δισεκατομμύρια, στα 329 δισεκατομμύρια ευρώ. Για μερικά κράτη μέλη της ΕΕ αυτό είναι σχεδόν αδιαπραγμάτευτο, ενώ για άλλα είναι ακόμη ανεπαρκές.
Για τη στήριξη λιγότερο ανεπτυγμένων περιοχών (Ταμείο Συνοχής) προβλέπεται παρόμοια περικοπή, φέρνοντας το συνολικό ποσό στα 323 δισεκατομμύρια. Όσο πιο πλούσιο είναι ένα κράτος, τόσο λιγότερα χρήματα λαμβάνει από αυτό το ταμείο. Ως εκ τούτου, τα πλουσιότερα κράτη μέλη της ΕΕ θα χάσουν έσοδα. Επιπλέον, μερικές «χρηματοδοτικές εκπτώσεις» από οικονομικά ισχυρά κράτη θα καταργηθούν.
Τα κράτη μέλη που αμφισβητούν το κράτος δικαίου θα πρέπει να μπορούν να υποστούν περικοπές. Ωστόσο, αυτό γίνεται πολύ πιο δύσκολο στην πρόταση του Μισέλ σε σύγκριση με μια προηγούμενη πρόταση. Αυτό αποτελεί μάλλον απαίτηση και της Επιτροπής και του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, αλλά οι πρωθυπουργοί και οι αρχηγοί κρατών δεν έχουν μέχρι στιγμής το θάρρος να αντιμετωπίσουν ουσιαστικά κράτη μέλη που αρνούνται, όπως η Πολωνία και η Ουγγαρία.
Η πρόταση προβλέπει επίσης περισσότερα ίδια έσοδα για τον κοινοτικό κορβανά, αν και αυτά δεν μπορούν ακόμα να αποκαλούνται φόροι της ΕΕ. Πρόκειται για έσοδα από τη δημοπρασία δικαιωμάτων εκπομπών CO2 και για φόρο σε μη ανακυκλωμένες πλαστικές συσκευασίες, ως συνεπιδότηση του Green Deal. Αυτό θα απέφερε περί τα 14 έως 15 δισεκατομμύρια ευρώ.
Επιπλέον, ο Μισέλ προτείνει τα κράτη μέλη να κρατούν μόνο το 12,5% των τελών που εισπράττουν για εισαγωγές αγαθών, ενώ τώρα έχουν το 20%. Επιπλέον, τα κράτη μέλη της ΕΕ θα πρέπει να καταβάλουν 10 δισεκατομμύρια ευρώ επιπλέον στην Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, ώστε να δημιουργηθούν επιπλέον επενδύσεις 500 δισεκατομμυρίων για την κλιματική αλλαγή και τον ψηφιακό μετασχηματισμό.
Κατά τη διάρκεια της Συνόδου Κορυφής της ΕΕ την επόμενη εβδομάδα, οι διαπραγματεύσεις σχετικά με το μέγεθος του προϋπολογισμού και τον τρόπο κατανομής των χρημάτων θα είναι σκληρές. Ο πρόεδρος της ΕΕ, Σαρλ Μισέλ, δεν έχει πει πόσο θα διαρκέσει η Σύνοδος. Στις Βρυξέλλες θεωρείται ότι δεν θα επιτευχθεί εύκολα συμφωνία. Υπολογίζεται ότι ίσως χρειαστούν αρκετές νύχτες συνεχών διαπραγματεύσεων. Πιθανόν να χρειαστεί και μια επιπλέον Σύνοδος στο μέλλον. Όλα τα 27 κράτη μέλη πρέπει να συμφωνήσουν στον προϋπολογισμό.