Η νέα θέση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ότι οι οδικές μεταφορές ζώων σφαγής πρέπει να περιορίζονται σε το πολύ οκτώ ώρες, δεν ισχύει ακόμη στην πράξη. Θα περάσουν τουλάχιστον αρκετά χρόνια πριν τεθεί σε ισχύ οποιαδήποτε νέα νομοθεσία.
Οι προοπτικές για γρήγορες βελτιώσεις δεν είναι όντως ευοίωνες, όπως παραδέχτηκε την προηγούμενη εβδομάδα η ευρωβουλεύτρια του Λουξεμβούργου Tilly Metz (Οι Πράσινοι), πρόεδρος της εξεταστικής επιτροπής ANIT.
Παρ’ όλα αυτά, εμφανίστηκε ικανοποιημένη από την τελική ευρεία κοινοβουλευτική στήριξη στην σοκαριστική τελική έκθεση και στις 139 προτάσεις για (μερικές δεκάδες) αυστηρότερους κανόνες, καθώς και για (πολλές δεκάδες) μη δεσμευτικές «συστάσεις».
«Φυσικά θέλαμε πολύ νομικά δεσμευτική νομοθεσία. Για παράδειγμα, πλήρη απαγόρευση των μεταφορών ζώων. Αλλά με τον μέγιστο χρόνο μεταφοράς οκτώ ωρών καλύπτουμε το ογδόντα τοις εκατό της εξαγωγής ζώων σφαγής (εκτός ΕΕ – σημ. συντ.). Και το ότι δεν επιτρέπεται πλέον μόνο η μεταφορά μοσχαριών κάτω των δέκα ημερών, αλλά και άλλου νεαρού ζωικού κεφαλαίου, αποτελεί επίσης βελτίωση. Και τι να πούμε για τους υποχρεωτικούς ελέγχους που βάζουν χειροπέδες σε διαλυμένα πλοία και φορτηγά».
Οι μη δεσμευτικές συστάσεις που προτείνονται τώρα πρέπει να ενταχθούν σε νέα νομοθεσία («αναθεώρηση της ευημερίας των ζώων») που επιθυμεί να υποβάλει η Επίτροπος Υγείας Stella Kyriakides το 2023. Τότε οι Επίτροποι της ΕΕ θα πρέπει να λάβουν δικές τους θέσεις για αυτές τις 139 «συστάσεις». Στη συνέχεια, τα 27 κράτη μέλη της ΕΕ θα ακολουθήσουν. Φαίνεται ότι οι Επίτροποι κινούνται «πιο κοντά» στη θέση του Ευρωκοινοβουλίου από ό,τι στην έως τώρα επιφυλακτική στάση πολλών υπουργών Γεωργίας.
Ωστόσο, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο δεν μπορεί να αισθάνεται ακόμα ασφαλές. Η Kyriakides έχει στην αρμοδιότητά της ελάχιστους εξειδικευμένους υπαλλήλους για αυτήν τη μεγάλη νομική αναθεώρηση και ελάχιστο προϋπολογισμό. Επιπλέον, έμπειροι πολιτικοί της ΕΕ γνωρίζουν ότι, τώρα που το Ευρωκοινοβούλιο έχει υιοθετήσει επίσημη θέση, οι υπουργοί μπορεί να επιστρατεύσουν τις τακτικές καθυστέρησης.
Καταλυτικό ρόλο θα παίξει το πόσο σταθερή θα παραμείνει η Kyriakides. Σίγουρα στήριξη προς αυτήν και την Metz θα έχουν η Γερμανία, το Λουξεμβούργο και η Ολλανδία. Αυτές οι τρεις χώρες έθεσαν πέρυσι στο χάρτη της ΕΕ το αίτημα «σταματήστε τις μεταφορές ζώων».
Καθ’ όλη τη διάρκεια του εκλογικού έτους 2024 αναμένεται να ξεκινήσουν τριμερείς διαπραγματεύσεις μεταξύ Ευρωκοινοβουλίου, Επιτροπής και Συμβουλίου Υπουργών της ΕΕ. Σε πολλές περιπτώσεις, μάλιστα, θα υπάρξει και μεταβατική περίοδος, η οποία μπορεί να διαρκέσει αρκετά χρόνια.
Την προηγούμενη εβδομάδα, στο Συμβούλιο Γεωργίας της ΕΕ στις Βρυξέλλες, πολλοί υπουργοί Γεωργίας τόνισαν ότι οι χώρες τους κάνουν ήδη πολλά για την προστασία της ευημερίας των ζώων κατά τη μεταφορά. Θεωρούν ότι η ΕΕ πρέπει πρώτα να δράσει ενάντια σε εκείνες τις χώρες που δεν κάνουν τίποτα για τις κακοποιήσεις. Ορισμένοι υπουργοί προσθέτουν ότι νέοι κανονισμοί πρέπει να υπάρχουν μόνο εφόσον «βασίζονται σε επιστημονική έρευνα». Με λίγα λόγια, όλα «προϋποθέσεις» που προμηνύουν ήδη μια δύσκολη διαπραγμάτευση.
Επιπλέον, πολλές από τις 139 «συστάσεις» δεν είναι καθόλου απόλυτες. Για παράδειγμα, δεν έχει ακόμα καθοριστεί πώς μπορεί να αποφευχθεί η «επανετικέτα» των ζώων σφαγής. Ένας έμπορος θα μπορεί να μεταφέρει τα ζώα εντός του επιτρεπτού οκταώρου ως «ζώα αναπαραγωγής» σε χώρες στα άκρα της ΕΕ (όπως στη Νορβηγία, την Ελβετία, τη Βόρεια Ιρλανδία, την Ουκρανία), οι οποίες στη συνέχεια ενδέχεται να τα πουλήσουν εκ νέου ως ζώα σφαγής σε απομακρυσμένες χώρες, συμπεριλαμβανομένων πολυήμερων μεταφορών σε υπερφορτωμένα, σαθρά πλοία μεταφοράς ζώων.
Με μεγάλη δυσαρέσκεια της Ολλανδής ευρωβουλεύτριας Anja Hazekamp (Κόμμα για τα Ζώα), το Ευρωκοινοβούλιο παρότι ενέκρινε την σοκαριστική τελική έκθεση για τις κακοποιήσεις στις μεταφορές ζώων, στην ουσία δεν έχει ακόμη αναλάβει δράση.
Η Hazekamp είχε ξεκινήσει πριν δύο χρόνια την κοινοβουλευτική έρευνα. Σύμφωνα με την ίδια, όλα περιορίζονται σε μη δεσμευτικές «συστάσεις» των οποίων παραμένει άγνωστο εάν και πότε θα υλοποιηθούν, ακόμη και αν εξασθενήσουν ή τροποποιηθούν περαιτέρω. Γι’ αυτό και ψήφισε απογοητευμένη κατά…