Οι αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων των 27 χωρών της ΕΕ δεν έχουν ακόμη συμφωνήσει σχετικά με το τι μπορεί να κάνει η Ευρωπαϊκή Ένωση για τις υψηλές τιμές της ενέργειας. Αυτό προέκυψε μετά τη λήξη της συνόδου κορυφής τους στις Βρυξέλλες, όπου συζήτησαν περίπου πέντε ώρες για το ράλι των τιμών της ενέργειας.
Οι ηγέτες ζήτησαν από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να διεξαγάγει κάποιες έρευνες, μεταξύ άλλων για τις πιθανές αιτίες της ανόδου των τιμών, καθώς και για τις δυνατότητες κοινών αγορών. Την προσεχή Τρίτη, οι υπουργοί Ενέργειας της ΕΕ θα εξετάσουν με τη σειρά τους το θέμα της κορύφωσης των τιμών ενέργειας. Οι ηγέτες θα συζητήσουν ξανά το θέμα στη σύνοδο κορυφής του Δεκεμβρίου.
Οι ηγέτες ζητούν από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και τον ευρωπαϊκό χρηματοοικονομικό ελεγκτικό φορέα ESMA να εξετάσουν σε βάθος τη λειτουργία των αγορών φυσικού αερίου και ηλεκτρικής ενέργειας και το εμπόριο δικαιωμάτων εκπομπών CO2. «Στη συνέχεια, η Επιτροπή θα πρέπει να αξιολογήσει αν συγκεκριμένες εμπορικές συμπεριφορές απαιτούν περαιτέρω κανονιστική δράση», αναφέρεται.
Τα μέτρα που μπορούν ενδεχομένως να λάβουν οι χώρες της ΕΕ δεν πρέπει να γίνουν εις βάρος της μετάβασης προς τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, δήλωσε η Γερμανίδα Καγκελάριος Άνγκελα Μέρκελ.
Βραχυπρόθεσμα, οι ίδιες οι χώρες της ΕΕ είναι αυτές που μπορούν καλύτερα να λάβουν μέτρα για να μειώσουν το ενεργειακό κόστος για τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις, όπως η προσωρινή φοροελάφρυνση. Υπήρξε συμφωνία επ’ αυτού. Όμως, σε μεσο-μακροπρόθεσμο ορίζοντα οι απόψεις διίστανται.
Χώρες όπως η Γερμανία επιμένουν στην ομαλή λειτουργία της αγοράς, ενώ η Ισπανία υποστηρίζει δομικά μέτρα σε ευρωπαϊκό επίπεδο για να κρατηθεί υπό έλεγχο η τιμή του φυσικού αερίου. Σκέφτονται συλλογικές αγορές ή κοινά αποθέματα.
Ο Τσέχος πρωθυπουργός Αντρέι Μπάμπις και ο Ούγγρος ομόλογός του Βίκτορ Όρμπαν έθεσαν το ζήτημα των δικαιωμάτων CO2. Χώρες όπως η Τσεχία και η Πολωνία θέλουν να διατηρήσουν σε λειτουργία τα λιγνιτικά τους εργοστάσια ηλεκτροπαραγωγής, επιρρίπτοντας σε κερδοσκοπία και την άνοδο των τιμών δικαιωμάτων CO2 μέρος της ευθύνης για το ακριβότερο ενεργειακό κόστος. Σύμφωνα με την Επιτροπή, το εμπόριο CO2 ευθύνεται μόνο για το ένα πέμπτο της ανόδου των τιμών.
«Η τιμή θα ανεβαίνει κάθε μέρα αν αυτό το ανόητο σχέδιο δεν ανακληθεί», δήλωσε ο Ούγγρος πρωθυπουργός Βίκτορ Όρμπαν. «Γι’ αυτό πρέπει να σταματήσουμε ή να αναστείλουμε το εμπόριο εκπομπών. Πρέπει να επιστρέψουμε στην πραγματικότητα.» Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή διαψεύδει αυτό. Για εκείνην, το Green Deal δεν είναι μέρος του προβλήματος, αλλά η λύση.
Ο Αντιπρόεδρος Φρανς Τίμερμανς δήλωσε νωρίτερα αυτή την εβδομάδα ότι το εμπόριο δικαιωμάτων ρύπανσης αποτελεί μόνο έναν πολύ μικρό λόγο για την αύξηση των τιμών ενέργειας. Μόνο οι αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων δεν ασχολούνται με το θέμα, αλλά και οι υπουργοί Ενέργειας της ΕΕ την επόμενη εβδομάδα.