Η Ευρωπαϊκή Ένωση θα πρέπει να περικόψει τον προϋπολογισμό για τη γεωργία τα επόμενα χρόνια, σύμφωνα με τον πρόεδρο της ΕΕ, Σαρλ Μισέλ. Θέλει να μειώσει τον προϋπολογισμό της ΕΕ για την περίοδο 2021-2027 από 1100 δισεκατομμύρια σε 1074 δισεκατομμύρια ευρώ, μεταξύ άλλων περικόπτοντας τις δαπάνες για τη γεωργία, όπως επιθυμεί και η Ολλανδία.
Ο Μισέλ δεν ανέφερε ακόμη αναλυτικά ποσά περικοπών, αλλά πιθανώς αναφέρεται στα αποθέματα του ταμείου αγροτικής ανάπτυξης. Επιπλέον, επιτρέπει στην Ολλανδία να διατηρήσει για επτά ακόμη χρόνια τη «προσωρινή» περικοπή δισεκατομμυρίων στην ετήσια συνεισφορά της.
Ο πρόεδρος της ΕΕ προτείνει τις αλλαγές αυτές ως ανταπόκριση στα αιτήματα του Ολλανδού πρωθυπουργού Μαρκ Ρούτε, ο οποίος έχει προκαλέσει αντιρρήσεις εντός της ΕΕ σχετικά με τον προϋπολογισμό της ΕΕ και το Ταμείο Ανάκαμψης λόγω κορωνοϊού. Ελπίζει ότι με έναν ελαφρώς μικρότερο πολυετή προϋπολογισμό (MFK) από εκείνον που είχε προτείνει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, θα καταφέρει να επιτύχει συμφωνία στη σύνοδο κορυφής των αρχηγών κρατών και κυβερνήσεων για αυτά τα δύο οικονομικά θέματα.
Παρ’ όλα αυτά, παραμένει άγνωστο αν ο Μισέλ θα καταφέρει με τον νέο συμβιβασμό του να φέρει σε συμφωνία τους αρχηγούς κρατών της ΕΕ, ενώ θα πρέπει επίσης να περιμένουμε αν η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υπό την Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν θα τον αποδεχτεί. Είναι ήδη γνωστό πως το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο θεωρεί το ποσό των 1100 δισεκατομμυρίων που προτείνει η Φον ντερ Λάιεν ως το απόλυτο ελάχιστο και στην πραγματικότητα ζητεί ακόμη περισσότερα. Ωστόσο, στην ΕΕ επικρατεί η πρακτική ότι η τελική απόφαση ανήκει πάντα στους αρχηγούς κρατών.
Ο Μισέλ διατηρεί την αναλογία δύο τρίτων επιχορηγήσεων και ενός τρίτου δανείων για το πακέτο στήριξης λόγω κορωνοϊού, που προορίζεται για τις νότιες χώρες της ΕΕ που έχουν πληγεί περισσότερο από την πανδημία. Το ταμείο αυτό πρέπει να συγκεντρώσει 750 δισεκατομμύρια ευρώ. Ο πρωθυπουργός Ρούτε μαζί με τρεις άλλες «φειδωλές» χώρες, τη Σουηδία, τη Δανία και την Αυστρία, θεωρούν ότι η στήριξη αυτή θα πρέπει να δοθεί μόνο μέσω δανείων και υπό τον όρο μεταρρυθμίσεων.
Μετά την παρουσίαση της πρότασης συμβιβασμού, ο Μισέλ τόνισε πως «σεβόμαστε την ευαισθησία των κρατών μελών γι’ αυτό το ζήτημα. Είναι μια δύσκολη υπόθεση. Αλλά εμπιστεύομαι την πολιτική τόλμη». Ο πρόεδρος της ΕΕ προτείνει επίσης τη σύσταση ενός αποθεματικού ταμείου 5 δισεκατομμυρίων ευρώ για τις χώρες, όπως η Ολλανδία, που πλήττονται περισσότερο από την αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου από την ΕΕ.
Η πρόταση συμβιβασμού, που προέκυψε μετά από εβδομάδες έντονων διαβουλεύσεων με τα διχασμένα κράτη μέλη και μια επίσκεψη στον Ρούτε, ανταποκρίνεται σε ορισμένες από τις ανησυχίες και απαιτήσεις της Ολλανδίας. Ένα άλλο σημαντικό ζήτημα για τη Χάγη εμφανίζεται επίσης: ο Μισέλ θέλει οι επιχορηγήσεις προς τα κράτη μέλη να συνδέονται με προϋποθέσεις σχετικά με το κράτος δικαίου, δίνοντας τη δυνατότητα να αφαιρεθούν χρηματοδοτήσεις από κράτη που παρακωλύουν, όπως η Ουγγαρία ή η Πολωνία.
Σε ομιλία της την Τετάρτη, η Μέρκελ κάλεσε τους ευρωβουλευτές να δείξουν υπευθυνότητα και προθυμία για συμβιβασμό, δεδομένου ότι η ΕΕ πρέπει να λάβει καθοριστικές αποφάσεις για τα επόμενα χρόνια. Η Μέρκελ δήλωσε επίσης ότι περιμένει μια ρεαλιστική και ειλικρινή προσέγγιση από τους αρχηγούς κυβερνήσεων, οι οποίοι θα συναντηθούν σε μια «χρηματοοικονομική σύνοδο κορυφής» την επόμενη εβδομάδα.
Αρχηγοί κρατών όπως η Μέρκελ και ο Γάλλος πρόεδρος Μακρόν, καθώς και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, θέλουν να διαθέσουν εκατοντάδες δισεκατομμύρια το συντομότερο δυνατό, αλλά οι τέσσερις χώρες που αντιδρούν ακόμα δεν έχουν αποδεχθεί κάτι τέτοιο. Πίσω από τις σκηνές διεξάγονται εντατικές διπλωματικές και διοικητικές συζητήσεις για το νέο συμβιβασμό επί του συμβιβασμού που πρότεινε το προεδρείο της ΕΕ.