woensdag 16 juni 2021
Home EU Bijna laatste kans voor meer Milieu en Klimaat in Europese landbouw

Bijna laatste kans voor meer Milieu en Klimaat in Europese landbouw

De meeste EU-landen zijn bereid in het nieuwe gemeenschappelijke landbouwbeleid (glb) iets meer tegemoet te komen aan wensen van het Europees Parlement en de Europese Commissie.

Met de meeste LNV-ministers valt er te praten over méér landbouwsubsidie voor Green Deal-maatregelen, over maximering van de EU-subsidies aan de hele grote agro-bedrijven, opneming van ‘sociale (arbeids-)wetten’ en meer agrarische subsidies voor dierenwelzijn.

Op een informeel video-beraad afgelopen maandag stemden de meeste LNV-ministers in met deze toenadering tot EP en EC, in een poging het drie-partijen-overleg op vrijdag 30 april in Brussel tot een succes te kunnen maken. Eerder had roulerend EU-voorzitter Portugal gezegd dat april de laatste kans voor detailwerk zou zijn, omdat op de super-triloog op 25 en 26 mei de deal beklonken moet worden. Die agri-top valt samen met de halfjaarlijkse LNV-ministersbijeenkomst.

Het aandeel van de landbouwgelden voor Milieu- en Klimaatmaatregelen (‘eco-schemes’) in de agrarische bedrijfsvoering wordt door de ministers nu verhoogd van hun aanvankelijke 20% naar 22% in 2023 en 2034, en tot 25% in 2025. Daarmee volgen de ministers een eerdere soortgelijke concessie in Duitsland. Beargumenteerd werd dat boeren niet alleen de (on-)kosten van ecfo-schemes vergoed moeten krijgen, maar er ook nog iets mee moeten kunnen verdienen.

Ook komen de LNV-ministers tegemoet aan het verzoek van de Europese Commissie en het Europees Parlement om de al jarenlang slepende discussie over ‘een sociale standaard’ in de hele EU voor minimumlonen, arbeidsrechten en tegen zwart-werken nu eindelijk ook eens in de agrarische sector los te trekken.

Vooral tijdelijke (buitenlandse) inhuurkrachten worden bij het oogsten in sommige landen nog steeds onderbetaald of uitgebuit. Er wordt nu gedacht aan een boete-stelsel. De Portugese minister Maria do Céu Antunes zei maandag ‘dat we daar wel uitkomen’.

Verder lijkt het erop dat er vrijdag in de triloog overeenstemming kan worden bereikt over de manier waarop een einde kan worden gemaakt aan al te grote Europese subsidiestromen naar de grote agri-bedrijven. Landen kunnen straks kiezen uit drie mogelijkheden: een maximale bovengrens (die alleen de groten benadeelt), een procentuele verlaging (die iedereen treft), of een herverdeling (ten gunste van kleinen, de rest betaalt).

Landen die hieraan niet meewerken, kunnen worden gekort op hun uitkering (lees: krijgen een boete). Dat is inmiddels al het geval met Tsjechië, waar het grootste landbouwbedrijf (Agrofert) eigendom is van de premier (Babis), en waar slechts enkele tientallen ondernemers driekwart van de agrarische EU-subsidies ontvangen.

Tenminste vijf landen (Griekenland, Kroatië, Cyprus, Hongarije en Roemenië) zijn op dit moment nog tégen de voorgestelde herverdeling van de landbouwsubsidies, omdat – in hun ogen – nog bestaande ‘ongelijke verdelingen tussen EU-landen’ niet worden hersteld.

Ondanks de toenaderingen zijn er nog voldoende obstakels en meningsverschillen die de triloog-onderhandelingen kunnen doen mislukken. Op tal van onderdelen kunnen enkele landen nog hun poot stijf houden, of kunnen EU-Commissarissen of Europarlement vasthouden aan hún koers en visie. De vraag is dan is ze vasthouden aan hun vollédige gelijk, of dat ze ook genoegen nemen met de helft of minder.

Zulke explosieve, nog niet uitgekristalliseerde discussiepunten zijn onder meer nog terugdringing van chemische bestrijdingsmiddelen (min 50% in 2030), minder kunstmest (min 20% in 2030), biologische landbouw op 25% van het oppervlak (alleen van het bouwland, of van het hele agrarische areaal), het vrijhouden van stroken langs waterkanten (hoeveel meter?) en wisselteelt van gewassen (3, 4 of 5 % van het bouwland).

In het nieuwe glb-beleid wordt een deel van de Europese uitvoering, controle en toezicht teruggebracht naar de EU-landen, die hun takenpakket bovendien kunnen door-decentraliseren naar hun deelstaten en regio’s. Daardoor wordt het Europese landbouwbeleid minder uniform en dwingend, en kúnnen overgangsmaatregelen en uitzonderingen-per-land ontstaan.

De Europese Commissie gaat met elk van de landen onderhandelen over hún aanpak en hún uitvoering van de EU-subsidievoorwaarden.

Populair

Ook Duitsland en Frankrijk stoppen wapenleveranties aan Turkije

Na Duitsland en Nederland is nu ook Frankrijk tijdelijk gestopt met de export van wapens naar Turkije. Het gaat niet om...

NATO en EU bespreken VN-missie in grensgebied Turkije en Noord-Syrië

De Defensieministers van de NAVO-landen bespreken een Duits voorstel om een internationale veiligheidszone in het grensgebied van Syrië en Turkije in...

Europese kritiek op overvolle Griekse vluchtelingenkampen

De mensenrechtencommissaris van de Raad van Europa, Dunja Mijatovic, luidde afgelopen week opnieuw de alarmklok over de opvang van bootvluchtelingen op...

Vestager wil in EU met digitale markt internetreuzen inperken

De komende drie maanden gaat eurocommissaris Margrethe Vestager een nieuwe Europese wet voor kunstmatige intelligentie maken. Vestager is verantwoordelijk voor de...

Conservatieven in Lagerhuis vieren nieuwe zege: Brexit er nu wel door

De Britse Conservatieve regering van premier Boris Johnson heeft het proces voortgezet om de wetgeving voor een vertrek uit de EU...

Net binnen

Finland vraagt EU om heropening van de jacht op grasvretende gans

Finland gaat de EU vragen om de jacht op de gans weer open te stellen. Finland wil dat de gans wordt...

Zwitsers verwerpen in referendum strenge milieuwetten in landbouw

In het referendum in Zwitserland hebben meer dan 60% van de Zwitserse kiezers drie ingrijpende milieu- en klimaatvoorstellen verworpen. Twee vrijwel...

Stuwmeren in de VS door droogte uitgeput; sproeiverbod op komst

Door de aanhoudende droogte ontstaat in het westen van de Verenigde Staten steeds grotere watertekorten waardoor nu al drinkwater-beperkingen van kracht...

Europees Parlement wil na 2022 glysofaat niet opnieuw toelaten

Het Europees Parlement heeft de 27 LNV-ministers en de Europese Commissie een ‘waarschuwing-vooraf’ gegeven, dat het vasthoudt aan een verbod op...

Afnemende steun voor Zwitsers referendum tegen pesticiden

Nieuw kiezersonderzoek in Zwitserland wijst op toenemende afwijzing van twee milieu-referenda over een verbod op het gebruik van niet-natuurlijke chemicaliën. Zondag...