نمایندگان پارلمان اروپا برای اولین بار از زمان شیوع بحران کرونا رئیس بانک مرکزی اروپا، کریستین لاگارد، را مورد پرسش قرار دادند. انتقادات زیادی به سیاست گسترده خریدهای این بانک وارد شد.
در جریان «گفتگوی پولی» سهماهه، اکثر نمایندگان کمیته امور اقتصادی و پولی پارلمان اروپا تقریباً تمام توجه خود را معطوف به برنامه خرید اخیر بانک مرکزی اروپا کردند. برنامههای خرید باعث کاهش هزینههای شرکتها در بازار سرمایه میشود تا بتوانند پول قرض کنند. هدف این است که شرکتها بتوانند این بحران را به خوبی پشت سر بگذارند و به سرمایهگذاری ادامه دهند.
اگرچه حمایتهایی از سیاست خرید بانک مرکزی اروپا به منظور تأمین مالی صندوق بهبود کرونا نیز وجود داشت، برخی دیگر دلایل مختلفی را مطرح کردند که چرا این بانک خیلی سریع و بیش از حد اقدام کرده است. مخالفان هشدار دادند که ریسک اختصاص پول ارزان به شرکتهای چندملیتی و شرکتهای آلاینده محیطزیست وجود دارد. در حال حاضر بانک مرکزی اروپا هنوز اوراق قرضه شرکتهایی را خریداری میکند که به انسان و محیط زیست آسیب جدی میزنند، از جمله اوراق قرضه شرکتهای شل، توتال و بریتیش آمریکایی تنباکو.
«شرکتهایی که به انسان یا محیطزیست آسیب میزنند باید کنار گذاشته شوند،» این سخن پال تانگ، سوسیالدموکرات هلندی (PvdA/S&D) بود. «لاگارد بارها اعلام کرده که میخواهد سیاست بانک مرکزی اروپا را پایدار کند، اما اقداماتی صورت نگرفته است. به ویژه اکنون که بانک مرکزی اروپا مقادیر زیادی پول را سریعاً به اقتصاد تزریق میکند، مهم است که اطمینان حاصل شود این پول به جای درست میرسد. شرکتهایی که به انسان یا محیط زیست آسیب میزنند باید کنار گذاشته شوند.»
پال تانگ افزود: «متأسفانه، پول بانک مرکزی اروپا عمدتاً به سهامداران منتقل میشود. شل و بریتیش آمریکایی تنباکو هر کدام ۱.۳ میلیارد یورو سود سهام پرداخت کردهاند. و مالک برند لباس لوئی ویتون بیش از ۶۰۰ میلیون یورو سود سهام دریافت کرده است. به این ترتیب میلیاردرها در این بحران ثروتمندتر میشوند. از این رو به لاگارد گفتم که برنامه خرید باید به طور جدی اصلاح شود.»
خریدهای انبوه اوراق قرضه دولتی توسط بانک مرکزی اروپا قبلاً از جانب دیوان قانون اساسی آلمان مورد انتقاد قرار گرفته است. لاگارد تأکید کرد که بانک مرکزی اروپا در تصمیمگیریها به اصل «تناسب» و انجام «تحلیل هزینه-فایده» توجه کرده است ـ دو کلیدواژه از حکم آلمانی. او گفت که بانک مرکزی اروپا به بانک مرکزی آلمان (بوندسبانک) کمک خواهد کرد تا نگرانیهای دادگاه رفع شود.
اما درک یان اپینک، عضو گروه محافظهکاران و اصلاحطلبان اروپا (ECR) از حزب آزادی هلند (FvD)، گفت که خریدهای هنگفت بدهی توسط بانک مرکزی اروپا تنها هدفشان حمایت از کشورهای جنوبی است.