روسیه سه کشتی نیروی دریایی اوکراین را که یک سال پیش در تنگه کرچ توقیف شده بودند به اوکراین بازگرداند. آن سه کشتی اوکراینی آن زمان قصد داشتند از طریق تنگه کرچ از دریای سیاه به دریای آزوف بروند. پس از اشغال کریمه، مسکو آن تنگه دریایی را آبهای روسیه خواند.
کشتیهای یدککش روسی آخر هفته کشتیهای اوکراینی را از بندری در کریمه به دریا کشاندند. تحویل کشتیها در آبهای بیطرف دریای سیاه صورت گرفت. جامعه بینالملل بارها خواستار آزادی دوباره این کشتیها شده بود. ۲۴ نفر از خدمه کشتیها اوایل سپتامبر آزاد شده بودند. این آزادسازی در چارچوب مبادله زندانیان بین کییف و مسکو انجام گرفت.
بازگرداندن کشتیها پیش از احتمال برگزاری نخستین نشست بین روسیه و اوکراین است. روسیه تأیید کرده که نشستی در تاریخ ۹ دسامبر در پاریس درباره مناقشه شرق اوکراین برگزار خواهد شد. این دیدار نخستین ملاقات بین ولادیمیر پوتین و ولودیمیر زلنسکی، روسای جمهور آن دو کشور خواهد بود. فرانسه و آلمان میانجیگری میکنند.
در شرق اوکراین شورشیان مورد حمایت روسیه فعالند و بنا به گزارشهای تأیید نشده، نظامیان روس نیز حضور دارند. شورشیان جمهوری خودمختاری اعلام کردهاند که تنها از سوی مسکو به رسمیت شناخته میشود. همچنین در همان منطقه هواپیمای مالزیایی MH17 سرنگون شد.
الحاق کریمه و نفوذ روسیه در شرق اوکراین توسط کشورهای اروپایی و ناتو به عنوان گسترش حوزه نفوذ روسیه به جنوب و غرب تلقی میشود، پس از آنکه دهههای گذشته مناطقی از گرجستان (آبخازیا و اوسیتی)، مولداوی (ترانسنیستریا) و لهستان و لیتوانی (کالینینگراد) نیز توسعههای غربی روسیه را تجربه کردهاند.
در هفتههای اخیر یک نزدیکی محتاطانه میان روسیه و اوکراین به وجود آمده است. هفته گذشته نیروهای اوکراینی و جداییطلبان مورد حمایت روسیه از دو روستا در شرق اوکراین عقبنشینی کردند. اگرچه رابطه بین دو کشور پس از انتخاب رئیس جمهور جدید اوکراین، زلنسکی، بهتر شده است، اما هنوز توافقی حاصل نشده است.
برای توافق احتمالی بین روسیه و اوکراین درباره منطقه شورشیان شرقی، اوکراین در هر صورت باید درباره شکلی از خودگردانی برای مناطق جداییطلب تصمیم بگیرد. این موضوع در اوکراین با مقاومت زیادی مواجه است. همچنین باید انتخابات محلی برگزار شود.
در درگیری میان نیروهای دولتی اوکراین و جداییطلبان طرفدار روسیه در شرق اوکراین از سال ۲۰۱۴ تاکنون نزدیک به ۱۳ هزار نفر کشته شدهاند. توافقهای صلح مینسک در سال ۲۰۱۵ تاکنون به نتیجه نرسیده اما از زمان انتخاب زلنسکی در آوریل امسال پیشرفتهایی دیده شده است. مبادله زندانیان و عقبنشینی نیروهای طرفین از برخی بخشهای خط مقدم از جمله این پیشرفتها بوده است.
جنگ شورشیان مورد حمایت روسیه در شرق، اشغال و الحاق شبهجزیره کریمه توسط روسیه و سرنگونی هواپیمای MH17 موجب تنشهای دیپلماتیک میان روسیه و کشورهای عضو اتحادیه اروپا شده است. تنها کشورهای اتحادیه اروپا بلکه جامعه بینالمللی تحریمهای اقتصادی و اقدامات تنبیهی مالی علیه مسکو اعمال کردهاند.
پشت صحنه در سطوح مختلف مشورتهای دیپلماتیک صورت میگیرد، اما تاکنون به هیچ نتیجهای نرسیده است. چندین رهبر اروپایی معتقدند اروپا به نحوی باید به توافق سیاسی با روسیه برسد و تحریمهای اقتصادی "جاودانه" نمیتوانند ادامه یابند.
یک توافق احتمالی بین مسکو و کییف («برای عادیسازی روابط») میتواند راه را برای کشورهای اروپایی دیگر نیز هموار کند تا تماسهایشان با مسکو را به سطحی نسبتاً طبیعی بازگردانند.