دبیرکل ناتو، ینس استولتنبرگ، در دیدار با وزیر امور خارجه ترکیه، مولود چاووشاوغلو، در خصوص تهاجم ترکیه بسیار همدلانه برخورد کرد. او گفت: «نگرانی مشروع ترکیه درباره کردهای سوری را درک میکنم، اما نگرانم که حمله نظامی ترکیه پیروزی بر گروه تروریستی داعش را بیاثر کند.»
استولتنبرگ نگران است که دهها هزار زندانی داعش با بهره گرفتن از هرج و مرج بتوانند از زندانهایی که توسط کردهای سوری اداره میشوند، فرار کنند.
ناتو در وضعیتی دشوار قرار دارد. کشورهای اروپایی بهشدت خشمگیناند چرا که رئیسجمهور آمریکا، دونالد ترامپ، قبلاً به نظر میرسید که به ترکیه در سوریه چراغ سبز نشان داده باشد، هرچند اکنون از این موضع عقبنشینی کرده است. در عین حال، ترکیه عضوی مهم از ناتو است، اگرچه روابط با این کشور در ماههای اخیر بسیار پرتنش بوده است. برای مثال، ترکیه سیستم دفاع هوایی روسی S-400 را انتخاب کرده است و نه نمونه آمریکایی آن.
به همین دلیل، آمریکا اکنون از تحویل جنگندههای جدید F-35 به ترکیه امتناع میکند، هرچند این سفارشها داده شده بودند. همچنین رئیسجمهور ترامپ تهدیدهای مالی و اقتصادی مختلفی را متوجه همتای ترک خود، رجب طیب اردوغان، کرده است. جمهوریخواهان افراطی در سیاست آمریکا ظاهراً به ترامپ فهماندهاند که او نفوذ آمریکا در اروپا و خاورمیانه را به روسها واگذار میکند.
در همین حال، در جبهه مشخص شده است که واحدهای روسی مواضعی را در منطقهای میان ارتش سوریه و نیروهای ترکیه که در حال پیشروی هستند، تصرف کردهاند. ترکها با حمایت شورشیان سوری، هدفشان نیروهای کرد مسلح است. در نتیجه، نیروهای کرد ترجیح میدهند سرزمینهایی را که پیشتر به دست آوردهاند، به روسها و ارتش سوریه واگذار کنند تا اینکه توسط ترکها یا کردهای طرفدار دولت سوریه نابود شوند.
این امر به نظر میرسد که تغییر موازنه قدرت ژئوپلیتیکی را به همراه دارد: ایالات متحده دیگر قدرت بزرگی نیست که بتواند با مداخله نظامی در خاورمیانه حضور داشته باشد، بلکه این رئیسجمهور روسیه، پوتین، است که این موقعیت را به دست آورده است. روسها در سوریه از پیش پایگاه نیروی هوایی خود را دارند و بندری در مدیترانه در جنوب شرقی ترکیه روزبهروز به واقعیت نزدیکتر میشود.
علاوه بر این، ناتو دیگر تنها در مرز شرقی (لهستان) و شمال شرقی (دریای بالتیک) در مقابل روسیه قرار ندارد، بلکه اکنون در مرز جنوبی (ترکیه) نیز حضور دارد.
سه روز پس از آغاز عملیات نظامی ترکیه علیه کردها در سوریه، گزارشهای سازمان ملل نشان میدهد که ۱۰۰٬۰۰۰ غیرنظامی در این کشور آواره شدهاند. بیشتر این افراد با خودرو، اتوبوس، کامیون یا پیاده از شهرهای مرزی در حال جنگ به سمت جنوب فرار میکنند و گروه زیادی از آنها در مدارس و سایر ساختمانها پناه گرفتهاند.
آنها فقط از خشونت جنگ نمیهراسند، بلکه از احتمال خشونتهای شورشیان سوری طرفدار ترکیه که با ارتش ترک پیشروی میکنند نیز ترس دارند. بسیاری از این مبارزان جهادیهای افراطی هستند و در گذشته مرتکب خشونت علیه غیرمسلمانان و دیگر گروههای قومی شدهاند.