Danskur landbúnaður mun glíma við starfsfólksskort á næstu árum þar sem æ færri Austur-Evrópubúar vilja vinna tímabundið starf. Fyrir nokkrum árum eru þegar búist við skorti á nokkur þúsund starfsmönnum. Í raun hefur innflæði erlends vinnuafls verið flatað meira en áður var spáð.
Samkvæmt tölum frá Statistics Denmark og Jobinsats.dk kemur fram að „Landbúnaður, skógrækt og fiskveiðar“ standa fyrir 21 prósent fullvinnustarfa. Meira en helmingur erlends vinnuafls í landbúnaði kemur frá Austur-Evrópu. Af þeim kemur meira en helmingurinn (57%) frá löndum í Austur-Evrópusambandinu og 38 prósent frá löndum utan ESB.
Í síðustu könnun voru rómverskir starfsmenn næststærsta hópur erlendra starfsmanna í dönskum landbúnaði, á eftir Úkraínubúum sem voru stærstir. Samkvæmt dönsku stofnuninni fyrir vinnumarkað og ráðningar störfuðu í júní 2020 3.621 Rómverskir starfsmenn í landbúnaði, skógrækt og fiskveiðum, á meðan Úkraínubúar voru 4.837. Þessi tölfræði getur verið breytileg eftir árstíðum.
Í mörgum Evrópuríkjum gengur efnahagslega betur – jafnvel svo vel að vinnandi fólk hættir æ meir að sækja vinnu í Danmörku og landbúnaðinn sem er mjög háður erlendu vinnuafli. Erlend vinna hefur drifið stóran hluta af dönskum hagvexti, segir sú sama yfirlýsing. Innflæði erlends vinnuafls til Danmerkur er að meðaltali 3,8 prósent, en í landbúnaði 5,8 prósent.
Dönsku fræðimennirnir segja að landið hefði ekki upplifað svona mikinn efnahagsvöxt án erlends vinnuafls, sérstaklega á góðum tímum þar sem erfitt er að laða dönsku vinnuafli til starfa. Óttinn er að það verði enn erfiðara nú þegar lönd eins og Pólland og Úkraína reyna að halda landbúnaðartímabundnu vinnuafli á heimamarkaði.
„Alþjóðlegt vinnuafl er mjög mikilvægt fyrir dansk landbúnað, hvað þá ekki fyrir dönsku efnahagslífið. Þess vegna er mikilvægt að halda áfram að bjóða aðlaðandi störf í dönskum landbúnaði,“ segir Morten Holm Østergaard frá Danska Landbúnaðar- og Matvælaráði.
„Margir bændur þurfa brýnt starfsfólk. Þegar stutt var við nema á síðasta vetri gáfust margir bændur upp. Þeir hringja og kvarta og sumir eru næstum örvæntingarfullir,“ lýsti starfsmannaráðgjafinn Frida Sollingvraa ástandinu.