Evrópuþingið hefur ákveðið að aðildarríki ESB megi ekki láta stórar fjölþjóðafyrirtæki standa straum af kostnaði vegna tímabundinnar formennsku í ESB. Samkvæmt miklum meirihluta þingsins skulu kostnaðarnir vegna formennskunnar, sem hvert aðildarríki gegnir öðru hverju hálfu ári, verða greiddir úr sameiginlegum sjóðum.
Þetta þýðir að kostnaðurinn verði borgaður úr sameiginlegum evrópskum sjóði, samkvæmt Evrópuþingmanninum Lara Wolters (PvdA). „Það er fáránlegt að opinber stofnun fái fé frá einkaaðila. BMW gefur finnsku formennskunni sem einkarekin styrktaraðili hundrað bíla. Og þetta á sér stað í miðri umræðu Evrópusamfélagsins um útblástur bíla,“ sagði Wolters við AD. Umræðan um styrki hófst í byrjun þessa árs eftir að þáverandi formennska ESB í Rúmeníu komst í kastljós vegna styrkja frá Coca Cola.
Wolters, sem tók frumkvæði að yfirlýsingu þingsins, vill ekki blöndun hagsmuna. „Við verðum að losna við þá hugmynd að nokkrir einstaklingar eða fyrirtæki geti mótað stefnu ESB.“ Málið er nú orðið á borði Evrópuþjóðanna sem þurfa að kanna hvort fjárhagslegt svigrúm sé að finna í fjárlögum.
Frá upphafi aldarinnar hefur kostnaður ríkjanna við formennsku ESB hækkað verulega. Holland hafði til dæmis nokkra styrktaraðila á tímum formennsku sinnar árið 2016 til að standa undir kostnaðinum. Ziggo, AkzoNobel, Philips og Heineken NL voru þá fyrirtækin sem greiddu að minnsta kosti 5000 evrur hvert. Peningarnir voru meðal annars notaðir í ráðstefnur og gistingu fyrir sendinefndir frá erlendum löndum.
Samkvæmt Lörðu Wolters (PvdA) fylgir talsverður kostnaður slíkri skiptiformennsku. Hún sagði við AD: „Þú stendur fyrir tugum funda og ráðstefna. En enginn sérstakur sjóður er fyrir því. Ríkin verða því að greiða af eigin vasa. Aðildarríkin telja slíka formennsku mjög mikilvæga, þú getur skartað í heilt hálft ár, en það má greinilega ekki kosta ESB neitt. Því leita ríkin til fjármögnunar utan kerfisins.“
Wolters veit líka að margir kvarta yfir ESB og þeim kostnaði sem því fylgir. Finna formennskan er til dæmis áætlað að kosta 70 milljón evrur. „En ég segi þá: lýðræði er mikilvægt, það má kosta eitthvað. Ríkin vilja spara fé með þessum hætti en hagsmunaskipti eru virkilega ógnandi. Slík formennska er einfaldlega hluti af lýðræðisferlinu. Hvers vegna ætti hún að vera styrkt? Neðri deildin heitir ekki Holland Heineken House,“ sagði hún.