Evrópuþingið telur að tékneski forsætisráðherrann Andrej Babiš eigi að endurgreiða Evrópusambandsstuðninginn. Sem forsætisráðherra hefur hann beinan áhrif á úthlutun Evrópusambandsstuðnings til eigin landbúnaðar- og efnaeðlisfyrirtækis, Agrofert.
Hollenska Evrópuþingmenninn Lara Wolters (PvdA) tók þátt í gerð skýrslu um þetta mál, sem fjárlagaskiptanefnd samþykkti nánast einróma í gær. Evrópskir ríkisstjórnarleiðtogar og þjóðhöfðingjar hafa hingað til neitað að tjá sig um mál samstarfsmanns síns, Babiš.
Evrópuþingið telur að refsiaðgerðir eigi að koma til, en ekki – eins og framkvæmdastjórn Evrópusambandsins vill – með því að fella niður tékneska ESB-stuðninginn. Í því tilfelli yrði almenningur í Tékklandi fyrir barðinu á því. Evrópuþingið vill að framvegis verði ekki greitt til fyrirtækja sem tengjast Babiš.
Viðskiptamaðurinn Babiš hefur verið forsætisráðherra frá 2017. Hann er jafnframt yfirmaður Agrofert, stórfyrirtækis sem starfar á sviði efnahefðbundinna landbúnaðarvara. Formlega hefur hann komið stjórnunarvaldinu fyrir í tveimur holdingfélögum, en hefur sjálfur enn öll völd þar.
Evrópuþingið hefur lengi haft áhyggjur af ástandinu í Tékklandi, þar sem undir Babiš hefur skapast hagsmunaárekstur milli ríkisvalds og atvinnulífs. Árin 2018, 2019 og 2020 samþykkti Evrópuþingið ályktanir sem bentu á misnotkun ESB-landbúnaðarstyrkja í Tékklandi.
Málið hefur meðal annars leitt til þess að í nýju landbúnaðarstefnu GLB hefur verið mögulegt að setja hámark á greiðslur til stórra landbúnaðarfyrirtækja og dreifa GLB-fé til fleiri móttakenda.
Sumir Evrópuþingmenn telja að málið með Babiš eigi ekki að nýta sem rök til að auka eftirlit ESB í aðildarríkjunum, og segja að hvert land eigi frekar að sjá um slíkt eftirlit sjálft. Aðrir halda fram að raunveruleikinn sýni hið gagnstæða.