IEDE NEWS

Brussel og fyrstu sjö landbúnaðarþjóðir ESB sammála um þjóðaráætlun

Iede de VriesIede de Vries

Evrópusambandið hefur endanlega samþykkt stefnumótandi GLB-áætlanir fyrstu sjö ESB-landa: Danmerkur, Finnlands, Frakklands, Írlands, Póllands, Portúgals og Spánar.

Brussel kallar þessi fyrstu samþykki nokkurra stóru landbúnaðarþjóða ESB mikilvægan áfanga í átt að innleiðingu nýs sameiginlegs landbúnaðarstefnu, frá og með næsta ári. 

Fyrir tímabilið 2023-2027 eru 270 milljarðar evra tiltækir til landbúnaðarstyrkja. Sjö samþykktu áætlanirnar nema samanlagt næstum helmingi af því (120 milljarðar evra), þar af meira en 34 milljarðar eingöngu fyrir umhverfis- og loftslagsmarkmið.

Sem hluti af þessari nýju landbúnaðarstefnu mega ESB-löndin nú sjálf setja pakka með styrkhæfum aðgerðum, svo fremi sem þær stuðli að tíu ESB-víddum fyrir sjálfbæran landbúnað. Þær verða þó að festa þessa samninga í þjóðarlegum áætlunum á samningalegum grundvelli.

Landbúnaðarráðherra ESB, Janusz Wojciechowski, sagði að þetta samþykki kæmi á mikilvægu tímamóti. Evrópskur landbúnaður sé samkvæmt hans orðum í erfiðri stöðu: Rússneska stríðið í Úkraínu og sumarþurrkur hafi leitt til verulegs hækkunar framleiðslukostnaðar. Evrópskir bændur þurfi langtímasýn, þar með talið skýrt laga- og fjárhagslegt rammaumhverfi, lagði Wojciechowski áherslu á.

Hann gat þó ekki sagt hversu langt samningaviðræður væru komnar við hin 20 ESB-ríkin. Af sjö nú samþykktu þjóðarplönunum var í raun búið að gefa út í júní að Brussel samþykkti þau fimm. Í síðustu stund bættust aðeins Ítalía og Írland við þau. Af hinum löndunum hefur í raun verið ljóst frá maí/júní að þau myndu ekki ná skilafrestinum 1. ágúst, heldur ekki í september eða október.

Nokkur mið-evrópsk lönd hófu of seint að leggja fram áætlanir sínar, vegna þess að þau vildu í raun ekki að Evrópusambandið hefði vald yfir þeim málum.

Samningaviðræður um þýsku áætlanirnar eru að mestu komnar í hnút þar sem stjórnarsamstarf Þýskalands, sem er ljósastiku-kóalísjón, hefur ekki náð samkomulagi um fjármögnun á stórtæku endurnýjun landbúnaðar og búfjárræktar. Auk þess ríkir átök í Þýskalandi um vald á svæðisbundnu eða landsvísu stigi.

Samþykki á hollensku þjóðaráætluninni bíður enn vegna þess að „það er flækjustig með öðrum málum“, eins og það er þegjandi orðað. Hvort það sé Brussel eða Haag sem tengir LNV-mál saman er ekki enn ljóst. Þó að ekkert sé formlega staðfest, er augljóst að stórt magn hollensks áburðar og köfnunarefnis er stórt hindrun fyrir landbúnaðardeildina í Brussel.

Niturnefnd ESB mun taka ákvörðun 15. september um hollenska beiðnina um framlengingu á rýmri reglugerðum um útbreiðslu áburðar. Gert er ráð fyrir að Evrópusambandið taki endanlega ákvörðun sama miðvikudag, eða viku síðar. Sú ákvörðun þarf þá að verða mótuð í þjóðaráætlunarsamningunum sem taka gildi 1. janúar 2023.

Þessa grein skrifaði og birti Iede de Vries. Þýðingin var sjálfkrafa búin til úr upprunalegu hollenska útgáfunni.

Tengdar greinar