De Europese Commissie heeft gewaarschuwd dat tot 100 miljard euro aan Europese exportgoederen het risico lopen op Amerikaanse heffingen. Handelscommissaris Valdis Dombrovskis gaf aan dat de EU zich voorbereidt op tegenmaatregelen als gesprekken met de VS mislukken.
Deze Brusselse voorbereidingen omvatten het opstellen van een lijst van Amerikaanse goederen die zouden kunnen worden getroffen door Europese importheffingen. Een meerderheid van het Europees Parlement steunt een stevig Europees antwoord en benadrukt het belang van solidariteit binnen de interne markt.
Deze parlementsleden stellen dat het vertrouwen in de EU geschaad wordt als individuele EU-landen afzonderlijke deals proberen te sluiten met de Verenigde Staten, wat zou kunnen leiden tot verdeeldheid en verzwakking van de Europese onderhandelingspositie. Een minderheid in het parlement, voornamelijk van rechtse partijen, waarschuwt voor economische risico’s van een dreigende escalatie.
Ondanks de kritiek benadrukte Dombrovskis dat het doel van de EU niet is om te straffen, maar om een eerlijk speelveld te behouden. De Europese Commissie blijft inzetten op diplomatiek overleg, maar houdt tegelijkertijd vast aan het recht om proportionele tegenmaatregelen te nemen als de VS daadwerkelijk tarieven oplegt.
In Washington zijn op hoog niveau gesprekken gaande tussen EU-functionarissen en vertegenwoordigers van de Amerikaanse regering. De EU tracht in deze gesprekken duidelijk te maken dat unilaterale acties van de VS schadelijk zijn voor de trans-Atlantische economische betrekkingen.
Tegelijkertijd wordt de EU geconfronteerd met interne druk om zelfverzekerd op te treden. In de bredere context van het handelsdebat groeit binnen Europa het sentiment van ‘produceer Europees, koop Europees en bescherm Europees’. Zowel in het parlement als binnen de Commissie gaan steeds meer stemmen op om strategische autonomie serieus te nemen.
Dit streven naar Europese bescherming gaat ook gepaard met zorgen over een mogelijke economische breuk met de VS. Desondanks blijft het centrale standpunt van het Europees Parlement dat de EU niet mag zwichten voor druk, maar haar handelsbelangen moet verdedigen met overtuiging, eensgezindheid en rechtsstatelijke middelen.
Deze oproepen weerspiegelen ook een groeiende wens om op andere gebieden minder afhankelijk te zijn van externe grootmachten. Die discussie duikt onder andere steeds vaker op als het gaat over de grote Amerikaanse militaire rol binnen de NAVO. Dat leidt er inmiddels toe dat de EU nu werkt aan plannen om de ‘eigen’ Defensie-industrie met honderden miljoenen euro’s extra te ondersteunen.