Het parlementaire draagvlak onder de EU-politici in Straatsburg voor snelle toetreding is breed. Een overgrote meerderheid vindt dat Oekraïne en Moldavië prioriteit moeten krijgen, boven de aanvragen van andere (Balkan-)landen.
Daarbij wordt gewezen op de vooruitgang die beide landen hebben geboekt bij hervormingen van hun instellingen en wetgeving. Toch blijven er ook zorgen bestaan over de uitvoering en controle daarvan.
De onderhandelingen bevinden zich nu in een cruciale eindfase. De Europese Unie en Oekraïne zijn gestart met de screening van de landbouwwetgeving. Dit is het laatste en meest complexe onderdeel van de toetredingsgesprekken. De gesprekken moeten uitwijzen hoe de Oekraïense landbouw kan worden ingepast in het bestaande Europese landbouwbeleid.
De landbouw vormt een gevoelig dossier omdat het een groot deel van de Europese begroting betreft en direct raakt aan miljoenen boeren in de EU-landen. Veel landen vrezen dat de grootschalige Oekraïense productie de markt zal verstoren. Dit geldt niet alleen voor buurlanden als Polen en Hongarije, maar ook voor belangrijke landbouwstaten zoals Spanje, Frankrijk en Nederland.
Naast de landbouw worden ook de bestuurlijke hervormingen van Oekraïne onder de loep genomen. In de afgelopen jaren zijn er ingrijpende stappen gezet om overheidsstructuren te moderniseren. Toch wordt in de Unie benadrukt dat corruptie en criminaliteit nog steeds een probleem vormen. De oorlog tegen Rusland maakt de opbouw van stabiele instituties bovendien ingewikkelder.
Voor Oekraïne is een snelle EU-toetreding van levensbelang. Het land ziet het lidmaatschap als waarborg voor politieke stabiliteit en economische wederopbouw. Toegang tot de interne markt kan investeringen stimuleren en de landbouwsector, die enorme oorlogsschade heeft geleden, weer perspectief bieden.
Moldavië wordt in Brussel als even urgent beschouwd. Het land ligt onder zware druk van Russische beïnvloeding en destabilisering. Russische troepen houden de oostelijke kant van het land (Transnistrië) gezet. Door Moldavië perspectief op EU-lidmaatschap te geven, wil de Unie de koers naar Europa verankeren. De hervormingen in Chisinau zijn al ver gevorderd, al blijft de dreiging van buitenaf groot.
Ondanks de wens tot versnelling is duidelijk dat de toetreding niet automatisch verloopt. Verscheidene EU-landen willen garanties dat het gemeenschappelijk landbouwbeleid niet ontwricht raakt. Tegelijkertijd heerst begrip dat Oekraïne zich in een oorlogssituatie bevindt en daarom extra steun nodig heeft. Het Europees Parlement benadrukt dat hervormingen ondanks de oorlog moeten worden voortgezet.