Magyar, leider van de nieuwe oppositiepartij Tisza, geldt als een serieuze rivaal in de aanloop naar de Hongaarse verkiezingen van april volgend jaar. Terwijl het land kampt met inflatie en economische stagnatie, groeit de steun voor zijn oppositiepartij. De Hongaarse regering wilde de parlementaire bescherming van Magyar opheffen om hem te kunnen vervolgen, maar volgens critici was dat vooral een politieke poging om de oppositie monddood te maken.
Het Europarlement maakte korte metten met dat Hongaarse verzoek. Orbán reageerde woedend. Op sociale media noemde hij de beslissing “schandelijk, schandelijk” en beschuldigde hij de EU van inmenging in Hongaarse aangelegenheden. In Hongaarse regeringsgezinde media wordt de beslissing afgeschilderd als onderdeel van een bredere “heksenjacht” van Brussel tegen Boedapest.
De kwestie rond Magyar staat niet op zichzelf. Het besluit van de parlementscommissie valt samen met de presentatie van een nieuw (concept-)rapport van de Nederlandse Europarlementariër Tineke Strik (GroenLinks-PvdA). Zij is namens het EP de ‘Hongarije-rapporteur’. In haar rapport wordt vastgesteld dat de crisis van de rechtsstaat in Hongarije de afgelopen jaren verder is verdiept.
Daarnaast wijst ze op systematische schendingen van de rechten van minderheden, waaronder LHBTIQ+-personen en asielzoekers, die doelwit zijn van haatcampagnes en discriminerend beleid. Ook kritische NGO’s zouden structureel onder druk staan door intimidatie en het afsnijden van financieringsbronnen.
Strik roept de Europese Commissie en de EU-landen daarom op om verdergaande maatregelen te nemen. Daarbij denkt zij aan het bevriezen van nog meer Hongaarse EU-fondsen en zelfs het opschorten van het stemrecht van Orbán in de Raad van Ministers.
Het rapport bouwt voort op eerdere EU-onderzoeken uit 2018 en 2022, die eveneens waarschuwden voor de afglijdende democratische normen in Hongarije. Dat die waarschuwingen destijds weinig concrete gevolgen hadden, voedt bij Strik de roep om nu daadwerkelijk harde stappen te zetten.
Voor Orbán betekent de dubbele boodschap uit Brussel – het behoud van Magyars immuniteit en een nieuw kritisch rapport – dat de druk vanuit de EU verder toeneemt. Maar de Hongaarse premier lijkt niet van plan een stap terug te doen.
Magyar zelf kan de afwijzing van het verzoek om zijn immuniteit op te heffen als overwinning beschouwen. Het stelt hem in staat de campagne richting de verkiezingen van volgend jaar voort te zetten zonder directe dreiging van vervolging. Daarmee blijft hij een formidabele uitdager voor Orbán, wiens machtspositie na vijftien jaar regeren wankel lijkt te worden.