In het jaarrapport over de situatie van de mensenrechten veroordeelt het Parlement censuur, bedreigingen tegen onafhankelijke pers en de steeds kleiner wordende publieke ruimte voor het maatschappelijk middenveld.
Het wordt tijd dat de EU die universele waarden daadwerkelijk gaat bevorderen en verdedigen, stelt het Europarlement. Dat kan door actie te ondernemen. Te denken valt aan het opschorten van projecten die direct of indirect bijdragen aan mensenrechtenschendingen in niet-EU-landen. Ook kan de EU mensenrechtenclausules opnemen in handelsakkoorden met derde landen.
De Nederlandse Europarlementariër Catarina Vieira (GroenLinks-PvdA), mede-opsteller van het rapport, uitte in Straatsburg haar zorgen. ‘Als de EU haar inzet voor mensenrechten opgeeft, hoe kunnen we dan verwachten dat anderen die naleven? Willen we in een wereld leven waar internationaal recht slechts een idee is?
Wereldwijd worden democratische waarden in toenemende mate geschonden en is er een afname van respect voor het internationaal humanitair recht. De Europarlementariërs veroordelen afgenomen bescherming van democratische instellingen en procedures. Ook betreuren ze de vele politieke aanvallen op internationale instellingen.
Verder zijn er het Internationaal Strafhof en het Internationaal Gerechtshof in Den Haag, die opnieuw steun krijgen van het Europarlement. Deze instellingen worden gezien als ‘essentiële, onafhankelijke en onpartijdige gerechterlijke instellingen in een bijzonder moeilijke tijd voor de internationale justitie’.
De Europarlementariërs uiten eveneens hun diepe bezorgdheid over de sancties die door verscheidene landen aan het Internationaal Strafhof in Den Haag zijn opgelegd. Ze zien die maatregelen als ‘een ernstige aanval op het internationale rechtssysteem’. Ze roepen de Europese Commissie op om de blokkeringsverordening met spoed in werking te stellen.
Speciale aandacht was er voor aanvallen op de media. Het Parlement is bezorgd over groeiende censuur en andere bedreigingen tegen onafhankelijke pers. Tevens is er de steeds kleiner wordende ruimte voor het maatschappelijk middenveld en maakt het Parlement zich ook zorgen over de vrouwenrechten, die onder druk staan.