Meerjarenbudget: meer Defensie en economie, minder Landbouw

Duitsland, Nederland, Denemarken, Zweden, Oostenrijk en Finland hebben duidelijk gemaakt dat het begrotingsvoorstel van de Europese Commissie van bijna 2 biljoen euro voor 2028-2034 voor hen te hoog is. Zonder forse verlaging dreigen zij hun goedkeuring te weigeren. Daartegenover staan zeventien andere landen, waaronder Italië, Spanje en Polen, die al te forse bezuinigingen bestrijden.

Landbouw

Daarmee gaat de discussie niet alleen meer over hoeveel de EU de komende zeven jaar mag uitgeven. Minstens zo belangrijk is waaraan het geld moet worden besteed, zoals versterking van de economie en de Europese Defensie. Vooral landbouwsubsidies en steun voor regio’s dreigen het slachtoffer te worden van een grote budgetverschuiving.

Het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid vormt daarbij een belangrijk strijdpunt. De Commissie wil landbouwsteun en regionale uitgaven onderbrengen in bredere kleinere nationale en regionale budgetten. Tegenstanders vrezen dat daarmee de bescherming van bestaande geldstromen voor boeren en regio’s wordt verzwakt.

Meer Defensie

De zes landen willen meer nadruk op Europese veiligheid en Defensie, innovatieve bedrijven en het versterken van het Europese concurrentievermogen. Daarmee ontstaat een fundamentele verdeling-strijd: nieuwe prioriteiten financieren door bestaande uitgaven terug te brengen, of hogere bijdragen van de EU-landen of verhoging van belastingen.

Ook het Europees Parlement kiest voor meer uitgaven. Dat maakt een compromis tussen de 27 EU-landen nog niet voldoende. Het Europees Parlement moet er uiteindelijk ook mee instemmen en daar is de politieke situatie ingewikkeld.

Bovendien is het Parlement zelf verdeeld over het inkrimpen of ontmantelen van de landbouwsubsidies Politieke fracties en parlementaire commissies verschillen van mening over de vraag of het landbouwbeleid zelfstandig moet blijven of onderdeel kan worden van kleinere nationale fondsen. Daardoor dreigt naast het conflict tussen de 27 regeringen een tweede begrotingstrijd met het Parlement.