De EU-landen vinden dat van sommige types transportmiddelen er zo weinig van worden gemaakt en verkocht dat er geen markt is om autofabrieken te laten omschakelen naar nieuwe types. Als het aan het Europarlement ligt, moeten niet alleen vrachtwagens, bussen en aanhangwagens, maar ook andere nieuwe bedrijfswagens aan de gestelde eisen voldoen. Te denken valt aan vuilniswagens of betonmixers, maar ook aan andere werkvoertuigen op de weg.
Een ambitieus onderdeel van de aangescherpte wet is een 100% reductiedoel voor nieuwe stadsbussen in 2030, met een uitzondering voor touringcars en bussen voor regionale buslijnen. Voor het vrachtverkeer geldt straks: 45% minder CO2-uitstoot in 2030, 65% in 2035 en 90% in 2040. Het liefst wilde het Europees Parlement een volledige stopzetting van de bouw van alle nieuwe auto’s met een verbrandingsmotor in 2040, maar dat bleek nog te omstreden.
Soortgelijke plannen zijn ook in de maak voor de scheepvaart en de luchtvaart. Ook die bedrijfstakken moeten binnen de EU hun stikstofuitstoot fors terugdringen. De Nederlandse Europarlementariër Bas Eickhout (GroenLinks) was de opsteller van het rapport. ‘De omschakeling naar vrachtwagens en bussen zonder uitlaatgassen is niet alleen de sleutel tot het behalen van onze klimaatdoelstellingen, maar ook een cruciale aandrijving voor schonere lucht in onze steden,’ zei hij.
De strengere criteria zijn onderdeel van het pakket dat Klimaatcommissaris Wopke Hoekstra binnenkort meeneemt naar de internationale klimaatconferentie COP28 in Dubai. Het Europees Parlement wil dat de EU tijdens die klimaattop zich hard maakt voor een einddatum op het gebruik van fossiele brandstoffen. Ook moet voor 2030 de productie van duurzame energie zijn verdrievoudigd en de energie-efficiëntie verdubbeld.
De Nederlandse Europarlementarier Mo Chahim (PvdA) zei dat hij bij die COP28 gaat opletten of Klimaatcommissaris Hoekstra zijn gedane beloftes bij zijn benoeming nakomt. “Hoekstra beloofde zich hard te maken voor klimaatrechtvaardigheid en een klimaatschadefonds. Ik ga er scherp op zijn dat hij zich hieraan houdt. Het is nu aan hem om namens de EU leiderschap te tonen en andere landen te overtuigen om hun contributies te verhogen om de anderhalve graad opwarming binnen bereik te houden.”