De Europese Commissie heeft nog een groot aantal klimaat- en milieuplannen in voorbereiding die ze graag vóór de verkiezingscampagne door het vergader- en beslisproces willen loodsen. Maar veel EU-landen en de rechtse fracties in het Europarlement geven hun verzet tegen milieu-invloeden op de landbouw-agenda niet op.
Afgelopen maandag hebben de LNV-ministers opnieuw niet ingestemd met het SUR-voorstel voor halvering van chemicaliën in de landbouw. En de natuurherstelwet lijkt in het Europees Parlement op nieuwe hobbels te stranden; ook daar is de kogel nog niet door de kerk.
Al in de eerste weken van juli zal blijken of een aantal belangrijke dossiers door de Europese Commissie alsnog op de lange baan worden geschoven, of dat komend jaar nog vele agri-envi-botsingen in de lucht hangen.
Weliswaar heeft de milieucommissie van het Europarlement afgelopen dinsdag het omstreden natuurherstelplan tegengehouden, maar dat zal bij de voltallige stemming (10 juli) ook nog moeten blijken. Eerder zei de Nederlandse VVD’er Jan Huitema dat hij verwacht dat daar alsnog compromisteksten in stemming komen.
Ook moet in de plenaire juli-vergadering het eerder bereikte compromis over strengere uitstootregels voor de veeteelt (RIE) nog in Straatsburg worden ‘afgetikt’.
Verder heeft de Europese Commissie eerder aangekondigd op 5 juli nieuwe Green Deal-voorstellen te willen presenteren. Dan wordt, als het doorgaat, onder meer een bodem-biodiversiteitsplan gepresenteerd. Dat wordt een soort ‘schone grond’-verordening voor de terugkeer van ‘levende aarde’ . Daarnaast wordt ook een mogelijke versoepeling verwacht van gen-technologie in land- en tuinbouw (crispr-cas).
De Commissarissen hebben ook nog andere ‘lopende zaken’ in voorbereiding, zoals de actualisering van de dierenwelzijnswet (inclusief beperking van vervoer van levend vee, grote stallen, kooienverbod e.d.). En niet te vergeten een regeling voor het ‘koolstof-boeren’. Naar verwachting zal Klimaatcommissaris Frans Timmermans ook dat vóór de volgende EU-verkiezingen in 2024 willen afronden.
Eerder hebben de Commissarissen gezegd dat zij niet van plan zijn hun werkzaamheden nu al op een laag pitje te zetten omdat dit najaar de campagne voor de Europese verkiezingen (juni 2024) op gang komt. Ze hebben weliswaar nog anderhalf jaar te gaan, maar zullen steeds meer last krijgen van EU-politici die in campagnetijd zich willen profileren en positioneren.
Bovendien moet worden afgewacht of de Spaanse LNV-minister Luis Planas (PSOE) de vervroegde parlementsverkiezingen (23 juli) overleeft. Planas zou een uitstekende kandidaat zijn om zulke moeilijke landbouw- en milieudossiers door het Europese besluitcircuit te loodsen. De kans bestaat dat de EU halverwege het Spaanse voorzitterschap te maken krijgt met de tussentijdse komst van een vervanger van conservatieve Partido Popular-huize.