De sancties worden ditmaal met 36 maanden verlengd, tot september 2029. Tot dusver moesten de EU-landen iedere zes maanden opnieuw besluiten over verlenging. De nieuwe afspraak betekent dat de sancties de komende drie jaar niet telkens opnieuw ter discussie hoeven te worden gesteld.
Poetin-vriendjes
De miljardairs Usmanov en Fridman verdwijnen echter van de Europese sanctielijst. Beiden worden beschreven als zeer vermogende zakenlieden met nauwe banden met de Russische president Vladimir Poetin. Hun schrapping leidde daarom tot verzet binnen de EU en scherpe kritiek vanuit Oekraïne.
Frankrijk had aangedrongen op verwijdering van Usmanov. Parijs beriep zich daarbij op overwegingen van nationale veiligheid, zonder daarover verdere bijzonderheden bekend te maken. Amper een paar uur later werd in Oezbekistan een ‘Franse spion’ vrijgelaten. Luxemburg vroeg om het schrappen van Fridman, die het land voor 15 miljard euro aanklaagt vanwege tegoeden die door de sancties zijn bevroren.
Promotion
Concessies
Letland verzette zich fel tegen het verwijderen van beide namen en hield een akkoord aanvankelijk tegen. Uiteindelijk trok Riga zijn verzet in en onthield het zich van stemming. Ook België onthield zich volgens een EU-diplomaat. Daardoor kon het compromis over de verlenging doorgaan.
De overeenkomst heeft betrekking op ongeveer 3.000 personen en organisaties tegen wie de EU maatregelen heeft ingesteld. Voor hen blijven de sancties nu drie jaar gelden. De langere looptijd voorkomt dat de lidstaten iedere zes maanden opnieuw overeenstemming moeten bereiken over voortzetting.
Beschamend
Oekraïne reageerde zeer kritisch op het schrappen van Usmanov en Fridman. Minister van Buitenlandse Zaken Andrii Sybiha noemde de beslissing beschamend en onrechtvaardig. Hij riep Europese landen op om zelf nationale sancties tegen beide zakenlieden in te stellen.
Ook president Volodymyr Zelensky verzette zich tegen hun verwijdering. Volgens hem moeten oorlogen worden beëindigd door vastberadenheid en kracht en niet door concessies. Hij bedankte Commissievoorzitter Ursula von der Leyen wel voor haar bereidheid om meer Russische namen aan de Europese sanctielijst toe te voegen.
Letland heeft na het Europese compromis gekozen voor nationale maatregelen tegen Usmanov en Fridman. Daarmee wil Riga voorkomen dat hun bezittingen en economische middelen in Letland worden vrijgegeven. Ook elders binnen Europa bleef verzet bestaan tegen het schrappen van de twee zakenlieden.