Bulgarije, Roemenië, Polen, Slowakije en Hongarije vrezen dat de Oekraïense landbouwexport naar internationale markten opnieuw voornamelijk via hun grondgebied moet gaan verlopen. Ze vrezen dat deze situatie zal leiden tot een overschot aan landbouwproducten op hun markten, wat de concurrentie kan verstoren.
Het (tijdelijke) invoerverbod voor Oekraïens graan heeft niet alleen gevolgen voor de directe handel tussen Oekraïne en de Europese markten, maar ook voor verder gelegen afzetmarkten. Om de situatie te verlichten en de afhankelijkheid van de Zwarte Zee-route te verminderen, wordt er momenteel gewerkt aan het toegankelijker maken van de Donau-vaarroute naar de Roemeense Zwarte Zeehaven Constanta. Deze haven kan een alternatieve route bieden voor de Oekraïense graanexport.
Het project om de Donau-vaarroute te verbeteren is een samenwerking tussen Roemenië en andere Europese partners. Het doel is om de vaarweg te verdiepen en te verbreden om grotere schepen met meer lading te kunnen ontvangen. Hierdoor kan de capaciteit van de haven aanzienlijk worden vergroot en kunnen meer landbouwproducten efficiënt worden getransporteerd. De Europese Commissie heeft haar steun toegezegd aan dit initiatief en heeft middelen vrijgemaakt om de verbeteringen te financieren en te versnellen.
De vijf Midden-Europese landen benadrukken echter het belang van het project en dringen aan op versnelde actie om de Donau-vaarroute op tijd te voltooien. Ze zijn vastbesloten om de gevolgen van het invoerverbod te beperken en hun markten te beschermen tegen de mogelijke overvloed aan landbouwproducten uit Oekraïne. Bovendien zien ze het verbeteren van de Donau-vaarroute als een strategische investering die de handelsinfrastructuur van de hele regio zal versterken en de afhankelijkheid van een enkele transportroute zal verminderen.
Het is nu aan de Europese Commissie om te beslissen over het verzoek van de vijf Midden-Europese landen om het tijdelijke invoerverbod van Oekraïens graan te verlengen. Dat gebeurt mogelijk eind deze maand op de reguliere bijeenkomst van de 27 LNV-ministers. Eerder lieten enkele EU-landen al weten dat ze belemmering van de Oekraïense internationale handel te veel pro-Moskou en anti-Kyiv vinden.