De crisis begon toen de regering haar begrotingsvoorstel presenteerde. Centraal staat een pakket stevige bezuinigingen dat de financiële koers van Frankrijk fors moet aanscherpen. Het parlement weigert deze plannen tot nu toe goed te keuren. Daarmee komt niet alleen de begroting in gevaar, maar ook het voortbestaan van de regering zelf.
Bayrou besloot het initiatief naar zich toe te trekken door zelf een vertrouwensstemming aan te vragen. Volgens hem is dit nodig om duidelijkheid te scheppen. Het is een groot risico: bij verlies kan zijn kabinet niet aanblijven. Voor Macron en zijn coalitie wordt dit moment bepalend voor de vraag of hun politieke agenda standhoudt.
President Macron installeerde vorig jaar de centrumrechtse coalitie van Bayrou, zonder vooraf een vertrouwensstemming te vragen in het parlement. Dat besluit leidde tot felle kritiek. Tegenstanders vinden dat de regering zo aan legitimiteit ontbreekt. De huidige stemming wordt daarom ook gezien als een inhaalbeweging van dat destijds gemiste debat.
De linkse oppositie speelt een sleutelrol, maar is diep verdeeld. Sommige partijen eisen nieuwe verkiezingen, terwijl anderen vrezen dat een politieke crisis de rechts-nationalistische oppositie in de kaart speelt. Door deze verdeeldheid lukt het niet een gezamenlijk alternatief tegenover Bayrou en Macron te presenteren.
Recente opiniepeilingen laten zien dat een meerderheid van de Fransen wil dat het parlement wordt ontbonden en er nieuwe verkiezingen komen. Een groot deel van de bevolking heeft het vertrouwen in de huidige machtsverhoudingen verloren. De stemming wordt daarmee niet alleen een politieke test in het parlement, maar ook een graadmeter van maatschappelijk ongenoegen.
De populariteit van Macron is intussen fors gedaald. Zijn nadruk op bezuinigingen wordt door veel kiezers gezien als eenzijdig en onrechtvaardig. Tegelijkertijd weet hij nauwelijks steun te vinden buiten zijn eigen achterban. Deze combinatie van impopulariteit en politieke impasse vergroot de kans dat de vertrouwensstemming uitloopt op een nederlaag.
In de aanloop naar maandag is de spanning in Parijs voelbaar. Het parlement lijkt niet bereid concessies te doen, terwijl Bayrou weigert zijn plannen af te zwakken. De vertrouwensstemming is daarmee meer dan een formele procedure: het is een botsing van politieke visies die de koers van Frankrijk kan bepalen.
Mocht de regering de stemming verliezen, dan dreigt een periode van grote onzekerheid. Een vertrek van Bayrou zou de deur openen naar nieuwe verkiezingen of een herstructurering van de coalitie. Voor Macron is dit riskant: zonder stabiele meerderheid kan zijn invloed verder afbrokkelen. De komende dagen worden beslissend.