Rusland moet het voorbeeld van Iran volgen en de verantwoordelijkheid erkennen voor het neerhalen van MH17. Dat heeft de Nederlandse minister Stef Blok (Buitenlandse Zaken) gezegd op een bijeenkomst met zijn Canadese ambtgenoot over de recente vliegtuigramp in Iran.
Vorige week gaf Iran na twee dagen van ontkenningen toe verantwoordelijk te zijn voor het per ongeluk neerschieten van een Oekraïens passagiersvliegtuig bij Teheran. Dat gebeurde tijdens oplopende militaire spanningen na een Amerikaanse aanval op een hoge Iraanse militaire leider in Bagdad.
Nederlandse Kamerleden noemden de oproep van minister Blok zeer terecht, omdat de Russische betrokkenheid bij het neerhalen van de Maleisische MH17 boven Oost-Oekraiene al meerdere keren door verschillende instanties is aangetoond. Desondanks weigert Rusland tot nu toe elke vorm van mede-verantwoordelijkheid of aansprakelijkheid. Het zou nog aan gewicht kunnen winnen als minister Blok er ook voor zorgt dat alle Europese ministers zich achter die oproep zaan Moskou zouden scharen, als krachtig signaal aan president Poetin, zo werd gezegd.
Eind vorig jaar is er voor het eerst over MH17 officieel diplomatiek overleg tussen Nederland en Rusland geweest. Tot nu toe wijst Moskou elke verantwoordelijkheid en/of aansprakelijkheid van de hand, en komen de Russen met verwijten aan het adres van de internationale JIT-deskundigen die het neerschieten van MH17 hebben onderzocht. Van Nederlandse kant is al eerder aan het Kremlin duidelijk gemaakt dat het nog altijd niet te laat is voor een publiekelijk excuus aan de nabestaanden.
In maart begint in Nederland het proces tegen vier verdachten van betrokkenheid bij de aanslag met de BUK-raket van Russische makelij op de MH17. Daarvoor zijn drie Oekraiëners en een Rus door de Nederlandse Justitie gedagvaard, maar het is twijfelachtig of zij op hun proces zullen verschijnen. In dat geval zullen ze bij bestek berecht worden.
Waar de vier mannen precies van worden verdacht, wordt pas bij het voorlezen van de tenlastelegging bekendgemaakt. Het proces wordt gehouden in de zwaarbeveiligde rechtbank op het terrein van luchthaven Schiphol. Eerder is gemeld dat de vier verreachten op een of andere manier betrokken waren bij het transporteren van de BUK-raket vanuit Rusland naar de uiteindelijke lanceerplek in Oost-Oekraiene.
Minister Blok vindt het van groot belang dat er nu een zorgvuldig onderzoek komt naar het Iraanse neerschieten van het Oekraiense vliegtuig waarin ook tientallen Iraanse Canadezen zaten. Nederland heeft Canada aangeboden om ervaringen en expertise met de ramp met MH17 met de Canadezen en Iraniërs te delen. De Canadese premier Justin Trudeau belde daarover ook met premier Rutte.
Premier Rutte benadrukte onder meer hoe belangrijk het is om informatie te delen met de rouwende families, en dat directe contacten met alle partijen belangrijk zijn. In een verklaring heeft Rutte zijn medeleven overgebracht aan de Canadese premier Justin Trudeau en liet hij weten de claim van Trudeau te steunen.