Buitenlandse militaire schepen moeten hun doortocht door de smalle Finse Golf minstens 48 uur van tevoren melden. Dat is de enige toegang tot de Russische haven van Sint Petersburg. Estland heeft de Russische zaakgelastigde ontboden en een formeel protest overhandigd.
Minister van Buitenlandse Zaken Margus Tsahkna noemde de inbreuk ernstig en onaanvaardbaar. Eerder dit jaar waren er al spanningen nadat Estland een Russische olietanker probeerde te onderscheppen.Rusland reageerde toen met de inzet van een gevechtsvliegtuig dat Estlands luchtruim schond.
In de Oostzee en andere Scandinavische wateren hebben zich de afgelopen maanden meerdere maritieme incidenten voorgedaan. Dat begon in oktober 2023. De gaspijpleiding tussen Finland en Estland verloor toen plotseling druk. Een schip onder Chinese vlag met Russische banden sleepte zijn anker kilometers ver over de zeebodem en trok de leiding kapot.
Een jaar later gebeurde zoiets opnieuw. In oktober 2024 brak een ander schip onder Chinese vlag nog eens twee onderzeese kabels met behulp van dezelfde sleepmethode. Europese inlichtingendiensten vermoedden dat de bemanning was omgekocht door Russische diensten. Dit keer werd het schip door Estland tegengehouden.
De escalatie bereikte een hoogtepunt op eerste kerstdag 2024. De Eagle S, een tanker uit de Russische "schaduwvloot", sleepte vijf afzonderlijke onderzeese kabels in één keer door. Finse speciale eenheden enterden de Eagle S in internationale wateren en dwongen het schip naar een Finse haven. Voor het eerst werd een bemanning aangehouden.
Oorlogsschepen en patrouillevliegtuigen van de NAVO begonnen toen permanent de Oostzee te bewaken. De kabelincidenten stopten onmiddellijk.
Hoewel de confrontaties tussen schepen inmiddels enigszins zijn bekoeld, is er een nieuwe dreiging opgedoken: spionagedrones. Tientallen incidenten met anonieme drones die over kritieke (militaire) infrastructuur vliegen, zoals chemische fabrieken en militaire locaties, zijn blijven bestaan.
Westerse inlichtingendiensten vermoeden dat deze drones worden gelanceerd vanaf Russische schepen in de Oostzee. Deze hybride oorlogsvoering wordt niet uitgevochten op een traditioneel slagveld, maar in het grijze gebied van het internationaal recht, met koopvaardijschepen als wapens en plausibele ontkenning als verdediging.

