Ministrowie rolnictwa krajów UE twierdzą, że w dużym stopniu zgadzają się z Zielonym Ładem eurokomisarza Fransa Timmermansa, ale w kluczowych kwestiach nadal zachowują dużą ostrożność.
Aby chronić bioróżnorodność oraz wdrożyć nową strategię żywnościową „od pola do stołu”, konieczny będzie znacznie wyższy budżet UE na rolnictwo – taką informację przekazali ministrowie rolnictwa podczas nieformalnej (pierwszej) wideokonferencji.
Ministrowie podkreślili, że najpierw należy przeprowadzić znacznie więcej badań. Na dodatkowe badania potrzebne będą dodatkowe środki, które powinny pochodzić z innych funduszy na badania UE (program Horyzont). Podkreślili już teraz swoim kolegom z resortów finansów, że te dodatkowe fundusze nie mogą być pobierane z rezerw WPR przeznaczonych na rozwój obszarów wiejskich.
Aby móc przeprowadzić transformację systemów żywnościowych, kraje UE będą musiały unowocześnić metody produkcji i dystrybucji. Wymagać to będzie większych inwestycji w badania i rozwój, cyfryzację oraz nowe technologie, stwierdzili ministrowie.
Wielooletni budżet UE zakłada łącznie 391 mld euro na rolnictwo i rozwój obszarów wiejskich. Dodatkowo od 2021 r. Komisja przeznacza 10 mld euro na badania związane z żywnością, gospodarką biobazową, zasobami naturalnymi, rolnictwem, rybołówstwem, akwakulturą i środowiskiem.
Ministrowie zaznaczyli jednak, że negocjacje muszą potrwać dłużej, by wygładzić wiele pozostałych szczegółów, ponieważ kraje obawiają się skutków unijnego planu uczynienia produkcji żywności bardziej przyjaznej środowisku.
Choć większość ministrów popiera cele strategii, zwracają także uwagę, że nowe regulacje dla rolników mogą prowadzić do wyższych kosztów produkcji i niższych plonów.
Ostrzegają, że wymagania środowiskowe nie mogą spoczywać wyłącznie na barkach rolników. Ministrowie podkreślają, że UE powinna dać większą elastyczność poszczególnym krajom przy opracowywaniu krajowych strategii realizacji celów unijnych.
Komisarz UE ds. rolnictwa Janusz Wojciechowski powiedział, że plany pozwolą krajom UE korzystać z różnych punktów wyjścia, aby osiągnąć nowe cele ogólne UE. „To nie będzie łatwa dyskusja z państwami członkowskimi, aby znaleźć rozwiązanie i uwzględnić różne sytuacje i różne punkty wyjścia” – powiedział Wojciechowski ministrom.
Wojciechowski liczy na szybkie porozumienie w sprawie wieloletniego budżetu UE podczas niemieckiej prezydencji w Radzie UE, która rozpoczyna się w lipcu. „Mam nadzieję, że UE zakończy tę debatę jak najszybciej” – dodał.