Planbureau voor de Leefomgeving (PBL), RIVM oraz instytut rolniczy w Wageningen (WUR) twierdzą również, że Haga nie powinna pozostawiać tej kwestii wyłącznie do rozwiązania przez prowincje, lecz sama powinna odzyskać część zarządzania tym problemem. Podkreśla to potrzebę wprowadzenia bardziej zdecydowanych działań na poziomie narodowym, zamiast czekać na propozycje ze strony prowincji.
Eksperci krytykują niejasne plany dotyczące azotu przedstawione przez prowincje, dochodząc do wniosku, że te plany są nierealne i nie pozwolą osiągnąć celów środowiskowych. Co więcej, prowincje twierdzą, że potrzebują co najmniej dwukrotnie więcej niż 24 miliardy euro, które rząd Rutte-4 początkowo zamierzał przeznaczyć na ten cel. Kwota ta została uznana przez Izbę za kontrowersyjną, co sprawiło, że w kwestii azotu faktycznie nic się nie działo od 2019 roku.
Holandia znajduje się pod presją do rozwiązania kryzysu azotowego, głównie przez wiążące orzeczenia holenderskich sądów oraz Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości, które stwierdziły, że Holandia nie robi wystarczająco, aby ograniczyć emisję azotu. Ze względu na obszary Natura 2000 Holandia powinna już od około dwudziestu lat podejmować działania „na rzecz poprawy przyrody”, i wtedy zdecydowano się zrobić to poprzez ograniczenie emisji azotu.
Sektor rolniczy jest centralnym punktem tej dyskusji, ponieważ nadal jest jednym z największych emitentów azotu w Holandii. Doprowadziło to do apeli o znaczne zmniejszenie pogłowia zwierząt gospodarskich, co dla wielu rolników jest kontrowersyjną propozycją. Wywołało to protesty rolników, powstanie i wzrost popularności nowej przyjaznej rolnikom partii wiejskiej (BBB), jednak Holandia nadal nie przestrzega wcześniejszych porozumień z UE.
W holenderskiej polityce PVV i BBB zdecydowanie sprzeciwiają się „obowiązkowemu zmniejszeniu pogłowia zwierząt” z powodu obowiązujących europejskich przepisów środowiskowych i przyrodniczych. W VVD i CDA również pojawiają się poważne obawy, podczas gdy rolnicy w innych częściach Europy także protestują przeciwko poprawie środowiska w rolnictwie. W toczących się obecnie negocjacjach dotyczących utworzenia nowej koalicji rządowej w Holandii ta kwestia może stanowić poważną przeszkodę.
Dyskusja o azocie pozostaje zatem wyzwaniem dla Holandii, która próbuje znaleźć równowagę między ochroną środowiska a wspieraniem sektora rolniczego. Z rosnącą presją ze strony krajowych i europejskich instytucji, będzie to jedno z najważniejszych wyzwań dla holenderskiej polityki i decydentów w nadchodzących latach.