Avrupa Komisyonu, yeni üye devletlerin kabulü için yeni kurallar talep ediyor. Buna göre altı Balkan ülkesinin daha sıkı kriterlere uyması gerekecek. Ayrıca, önceden başlatılmış müzakereler durdurulabilir veya geri çekilebilir. Mevcut 27 AB ülkesi bu konuda daha fazla söz sahibi olacak.
Bu yeni süreç düzenlemeleriyle Avrupa Komisyonu, Fransız Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’un itirazlarını gidermeyi umut ediyor. Macron, yeni üyelerin kabul edilmeden önce Avrupa Birliği’nin kapsamlı bir şekilde modernize edilip reforme edilmesi gerektiğini savunuyor. Diğer AB hükümet liderleri ise bu iki sürecin aynı anda ilerleyebileceğini düşünüyor.
Yirmi yıl önce Balkan ülkelerine Avrupa üyeliği umudu verilmişti. Şimdiye kadar sadece Hırvatistan kabul edildi. Diğer ülkelerin katılımı ise Ekim ayından beri ciddi bir tıkanma yaşamakta. Fransız Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, Kuzey Makedonya ve Arnavutluk ile katılım müzakerelerine veto koydu. Hollanda ve Danimarka ise bu iki dosyanın ayrılmasını savunuyor. Özellikle görüşmelerin başlamasına karşı çıkanlar, Arnavutluk’u hâlâ çok yolsuz buluyor.
Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, yeni bir müzakere yöntemi, Kuzey Makedonya ve Arnavutluk’u yeniden masaya getirme girişimi ve tüm bölge için ekonomik yardım planıyla durumu tersine çevirmeyi umut ediyor. Mayıs ayında Zagreb’de Balkan ülkeleriyle yeni bir zirve planlanıyor.
Avro karşıtları, yeni kuralların Balkan ülkelerinin kabulünü daha da erteleteceğini düşünüyor. Belki de bu yıl başlayıp gelecek yıl sonlanacak olan iki yıllık AB Gelecek Konferansı’nın sonucu bekleniyor. AB liderleri, bu konferansı mevcut tüm prosedürleri, kararları ve bütçeleri modernize etmek için kullanmak istiyor ki bu, Fransız Cumhurbaşkanı Macron’un da defalarca dile getirdiği bir istektir.
Macar Oliver Varhelyi, genişlemeden sorumlu AB Komisyon Üyesi, hukukun üstünlüğüne saygının görüşmelerin başlangıç ve bitiş noktası olacağını belirtiyor. Bu konu görüşmelerde ilk ele alınacak. Anlaşma sağlanmadan Avrupa kurallarına uyum konuşulmayacak. Bir aday ülke hukuk kurallarını tekrar zayıflatırsa, müzakereler duraklatılabilir veya sonlandırılabilir. Ayrıca, bu ülkelere sağlanan mali destek de azaltılabilir.
Avrupa Komisyonu, Mart ayındaki rutin AB zirvesinde Kuzey Makedonya ve Arnavutluk ile görüşmeler için yeşil ışık yakmayı umuyor. Fransa hükümet çevrelerinde dün yeni yönteme temkinli olumlu tepkiler verildi, ancak bu Paris’in Kuzey Makedonya ve Arnavutluk’u şimdiden kabul ettiği anlamına gelmiyor. Hollanda, “her ülkenin kendi niteliklerine göre değerlendirileceği” üzerinde duruyor. Lahey, Arnavutluk’un organize suç ve yolsuzlukla mücadelede daha çok iş yapması gerektiğine işaret ediyor.