Fransa, Almanya, Birleşik Krallık ve Avrupa Birliği, İran'ı 2015 yılında imzalanan uluslararası nükleer anlaşmanın şartlarına uymaya çağırdı. Bir BM raporu, İran'ın izin verilen miktardan daha fazla uranyum zenginleştirdiğini ortaya koyarken, İran anlaşmayı tamamen iptal etmekle tehdit etti.
İran'la yapılan nükleer anlaşmanın Avrupa tarafları ortak bir açıklamayla, İslam Cumhuriyeti'nden anlaşmanın koşullarına "görmezden gelmeden" uymasını istedi.
İran'ın yeraltındaki nükleer santralinde düşük oranda uranyum zenginleştirme faaliyetlerine yeniden başlaması, Pazartesi akşamı yayımlanan Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (IAEA) son raporuyla doğrulandı. IAEA raporuna göre Tahran, 2015 anlaşmasının izin verdiğinden neredeyse iki kat fazla düşük zenginleştirilmiş uranyum depoluyor. BM raporunda ayrıca İran'ın yeni bir atom santrifüj test tesisini inşa ettiği belirtildi. Tahran, nükleer programının sadece sivil amaçlı olduğunu ifade etti.
2015 yılında İran nükleer anlaşması, ülkeye yönelik uluslararası yaptırımların kaldırılmasına yol açmıştı, ancak bunun şartı İran'ın atom bombası geliştirme çalışmalarına girmemesi idi. O tarihten sonra Trump hükümeti 2018'de anlaşmadan tek taraflı çekildi ve İran'a yeni yaptırımlar uyguladı. Başkan Trump ayrıca ABD'nin İran ambargosuna uymayan Avrupa şirketleri ve kurumlarına karşı ekonomik yaptırımlar uygulanacağı tehdidinde bulundu.
Avrupa Birliği şimdiye kadar İran ile olan anlaşmaya bağlı kalmak istiyor ve ABD'nin adımlarından kaynaklanan zararın telafi edilmesi için çaba gösteriyor. Tahran ise AB'nin daha fazla çaba göstermesini talep ediyor. Ancak AB ülkeleri, İranlı liderlere anlaşma hükümlerini ihlal etmelerinin olumsuz sonuçları olduğunu hatırlatıyor. AB Dışişleri Bakanları dün Brüksel'de İran'ı üstü kapalı bir şekilde uyararak, AB'nin nükleer anlaşmadaki yaptırım maddelerini kullanmak zorunda kalabileceğini belirtti.
AB Dış İşleri Komiseri Federica Mogherini, İran'ı nükleer anlaşmaya uymaya veya harekete geçmeye çağırdı. AB diplomatlarına göre AB, bugüne kadar zenginleştirme faaliyetlerini doğrulamak için IAEA raporunu bekledi. Şimdi rapor mevcut olduğundan, AB bu konuyu BM Güvenlik Konseyi gündemine getirebilir. Bu durumda Tahran'ın durumu daha da zorlaşacak. Mogherini, AB dışişleri bakanlarının toplantısında yaptırımlardan söz edilmediğini ancak nükleer anlaşmayı kurtarmanın "giderek daha zor" hale geldiğini söyledi.
Alman Dışişleri Bakanı Heiko Maas, İran'a yönelik uluslararası yaptırımların yeniden uygulanmasını önerdi. İran ise anlaşmaya taraf olan diğer ülkeler olan Birleşik Krallık, Çin, Fransa, Almanya ve Rusya'yı ABD yaptırımlarını aşmak için İran'a yardım etmedikçe anlaşmanın kurtarılamayacağı konusunda defalarca uyardı.