Güney Kıbrıs, Kıbrıs'ın halloumi peynirinin isim hakkı ve bölgesel hakları tanınmadığı sürece Avrupa-Kanada CETA ticaret anlaşmasını onaylamayı reddediyor.
Güney Kıbrıs, 2017’den beri geçici olarak yürürlükte olan ve Kanada ile yapılan anlaşmayı onaylamayı reddeden ilk AB ülkesi oldu. Yunan ve Türk kesimine bölünmüş olan ada, bu yerel lezzetlerinin şampanya ve Parma jambonu gibi korunan bir statüye sahip olmasını istiyor.
Brüksel’deki AB yetkilileri, ticaret anlaşmasında bir ülkenin parlamenterinin tüm anlaşmayı bloke edememesi için yeterli güvencelerin bulunduğunu düşünüyor. Ayrıca Brüksel, anlaşmayı Kanada ile yeniden açmak zorunda kalmadan halloumi’ye istenilen korumayı sağlayabilir.
Halloumi veya haloumi, keçi ve koyun sütü karışımından, bazen inek sütü de içerebilen, yarı sert, olgunlaşmamış, salamura edilmiş bir peynirdir. Yüksek erime noktasına sahiptir ve kolayca kızartılabilir ya da ızgara yapılabilir. Bu özellik, onu popüler bir et ikamesi yapmaktadır.
AB, Kıbrıslı peynir çeşidine şimdiye dek bölgesel koruma statüsü vermedi çünkü ülke hükümeti ile çiftçiler, halloumi peynirinin tarifinde henüz (veya hâlâ) anlaşamadılar: en az %51 koyun ve keçi sütü olması mı, yoksa daha fazla inek sütü eklenmesi mi gerektiği konusu tartışmalı.
Hükümet, üreticilerin 2024’ten itibaren koruma statüsü için AB direktiflerine uyması gerektiği döneme kadar, oranı artırmak istiyor; geleneksel tarifin AB’ye BOB başvurusunda sunulduğu şekilde en az %51 koyun ve keçi sütü içermelidir.
Tarım Bakanı Costas Kadis Cuma günü, halloumiyi kaydetmek için ilgili Avrupa komisyon üyeleriyle yakında ortak bir toplantı yapılmasını beklediğini açıkladı. Cumhurbaşkanı Nicos Anastasiades de konuyu Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ile görüşmüştü.