AB Komisyon Üyesi Julian King (Güvenlik İşleri), bazı AB ülkelerinin DEAŞ savaşçılarının çocuklarını kendi ülkelerine geri getirme kararını memnuniyetle karşılıyor. Suriye ve Irak'ta, en az bir ebeveyni AB ülkesinden olan binin üzerinde küçük ve genç çocuk bulunuyor. Bu, hızlıca ele alınması gereken bir sorun dedi AB Komisyon Üyesi Çarşamba günü Brüksel’de yıllık raporunu sunarken.
AB Komisyon Üyesine göre, 1400 kadar çoğunlukla küçük çocukların neredeyse yarısı şu anda bir şekilde kamp ya da gözaltı merkezlerinde bulunuyor ve bunların içinde Hollanda kökenli 90 çocuk var. Yakın zamanda Hollanda, Fransa ve Belçika bazı çocukları, özellikle yetim çocukları, geri getirdi. AB Komisyon Üyesi King, geri getirme işleminin ülkelerin kendi yetkisinde olduğunu belirtti. Ancak Avrupa Birliği de yardımcı olabilir.
Hollanda, DEAŞ savaşçılarının anneleri ve çocuklarını Suriye’den getirmek istemediğini çünkü bunun çok tehlikeli olacağını söylüyor. Geçen yaz, Suriye’deki bir ölen savaşçının iki küçük Hollandalı yetim çocuğu Hollanda’ya getirildi ancak Lahey bunu büyük bir istisna olarak nitelendirdi.
Ayrıca Hollanda, Avrupa kökenli DEAŞ savaşçılarının yargılanmasının Irak’ta yapılması gerektiğini düşünüyor ve çocukların da orada kalması gerektiğini savunuyor. Ancak Hollanda parlamentosunda ve Başbakan Mark Rutte’nin merkez-sağ dört partili koalisyonu içinde bu konuda büyük bir bölünme var.
Irak, şu anda Suriye’deki hapishane kamplarında tutulan yabancı DEAŞ savaşçılarını Irak’ta yargılamaya hazır değil. Irak Dışişleri Bakanı Mohamed Ali Alhakim bunu Salı günü NRC Handelsblad gazetesine söyledi. Bakan, “Biz Irak vatandaşı olan erkekler, kadınlar ve çocuklarından sorumluyuz” dedi. Avrupa ülkelerini de kendi vatandaşlarının sorumluluğunu almaya çağırdı. Bakan, Irak'ın ülkede işlenmemiş suçlar için yabancıları yargılayamayacağını belirtti.
Avrupalı DEAŞ’lıların Irak'ta suç işlediği kesinleşirse yargılanabilirler ama Avrupalı ülkeler ölüm cezasının uygulanmasını istemiyor. Dışişleri Bakanı Stef Blok, Hollanda’nın ölüm cezası seçeneği varsa yargılamalara destek vermeyeceğini söylüyor. Ancak Irak bu konuda yasayı değiştirmek istemiyor.
Bu tutumuyla Irak, yabancı DEAŞ savaşçılarının yargılanması için uluslararası bir mahkeme kurulması yönündeki Hollanda önerilerine kapıyı kapatıyor gibi görünüyor. Hollanda, böylece şu anda Kuzey Suriye’deki hapishane kamplarında bulunan yabancı DEAŞ savaşçıları için bir çözüm bulunmasını umuyor.
Blok, yanıt olarak, Hollandalıların Irak'ta yargılanmasının kolay olmayacağını ancak planı bırakmadığını söyledi. En son verilere göre, şu anda 55 yetişkin Hollandalı Cihad savaşçısı, yakından Kürt güçleri tarafından korunan hapishanelerde bulunuyor. Son Türk müdahalesi ve ABD’nin bölgeden çekilmesinden sonra bir güç boşluğu oluştu ve mahkum DEAŞ savaşçılarının akıbeti belirsiz.