Avrupa Birliği, Libya’daki çatışan taraflara derhal düşmanlıkları sonlandırma ve BM’nin uyguladığı silah ambargosuna sıkı sıkıya uyma çağrısında bulundu. “Libya’da askeri bir çözüm yoktur,” diyor AB Dış İlişkiler Yüksek Temsilcisi Josep Borrell ile Fransa, Almanya, İtalya ve İngiltere dışişleri bakanları.
Libya’daki gerginlikler, uluslararası tanınan Trablus hükümetiyle savaşan savaş ağası Halife Hafter’in Pazartesi günü birliklerinin Sirte şehrini ele geçirdiğini bildirmesiyle arttı. Hükümet yanlısı milisler ise Salı günü stratejik önemdeki sahil kentini gereksiz kan dökülmesini önlemek için terk ettiklerini açıkladılar.
Libya hükümetine askeri destek sağlama yönündeki Türk planları ülkedeki istikrarsızlığı daha da artırıyor. İtalya, Birleşik Krallık, Fransa, Almanya ve Avrupa Birliği Dışişleri Bakanı Josep Borrell’ün kınaması, ilk Türk askerlerinin Libya’ya hareket etmesinden bir gün sonra geldi.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, geçen Perşembe günü Türk parlamentosundan Libya'ya asker gönderme izni aldı, bunların arasında askeri uzmanlar ve eğitmenler de bulunuyor. Erdoğan, Libya’nın başkenti Trablus’u savaş ağası Halife Hafter’in eline geçirmemek için yardım etmek istiyor.
Nisan ayından beri, Rusya destekli bir paralı asker ordusunun desteğiyle Hafter, BM’nin desteklediği Libya hükümetine karşı bir taarruz yürütüyor. Daha önce Ukrayna’nın doğusunda, Karadağ’da ve Transdinyester’de benzer şekilde ağır silahlarla donanmış Rusça konuşan “yeşil üniformalı adamlar” ortaya çıkmıştı. Libya’nın eski general Hafter, şu anda Libya’nın büyük kısmını ele geçirmiş durumda.
Savaş, Pazartesi günü yeni bir aşamaya geçti; Hafter’in liderliğindeki Libya Ulusal Ordusu (LNA), stratejik önemdeki kuzey sahil kenti Sirte’yi sadece üç saat içinde ele geçirdi. Buna, hükümet için savaşan bir Selefi tugayının Hafter ve Rus tarafına geçmesi de etki etti.
Çarşamba günü Türk Cumhurbaşkanı Erdoğan, Rus mevkidaşı Vladimir Putin’i ziyaret edecek. Her ne kadar her biri Libya çatışmasının farklı taraflarını destekliyor olsa da Libya konusunda bir anlaşma yapmaları mümkün görünüyor. İki ülke, Libya iç savaşında giderek daha önemli bir rol oynuyor.
Ankara ve Moskova bir anlaşmaya varırsa, Avrupa ve Amerika Birleşik Devletleri müzakerelerde dışarıda kalabilir; bu, Türkiye ile Rusya arasında Suriye’de varılan anlaşmadan sonra yaşananlara benzer olabilir.
Cuma günü 28 AB dışişleri bakanı daha ileri adımları değerlendirmek üzere toplanacak. İran’ın nükleer anlaşmadan çekileceğini söylemesinin ardından bölgedeki gelişmeler de toplantının gündeminde olacak.