Avrupa Parlamentosu'nun mezbaha hayvanlarının karayolu taşımacılığının en fazla sekiz saatle sınırlandırılması gerektiği yönündeki yeni tutumu henüz uygulamaya geçirilmiş değil. Yeni yasal düzenlemelerin yürürlüğe girmesi en az birkaç yıl sürecek.
Geçen hafta, ANIT Parlamento Araştırma Komisyonu Başkanı Lüksemburglu milletvekili Tilly Metz (Yeşiller) bunun hızlı iyileşmeler açısından umut verici olmadığını kabul etti.
Ancak Metz, şok edici nihai rapor ve (bir kaç düzine) daha sıkı kural ile (birçok) daha gönüllü “öneriler”den oluşan 139 maddeye parlamento desteğinin geniş çapta olmasından memnun olduğunu ifade etti.
“Elbette daha çok bağlayıcı yasal düzenleme isterdik. Örneğin hayvan taşımacılığının tamamen yasaklanması gibi. Ancak sekiz saatlik maksimum taşıma sınırı, mezbaha hayvanlarının ihracatının yüzde seksenini (AB dışına - not) kapsıyor. Ayrıca sadece on günden küçük buzağıların değil, diğer genç hayvanların da taşınmasının yasaklanması bir gelişme. Yıpranmış gemi ve kamyonların zorunlu denetimlerle trafikten men edilmesi konusunda ne düşünüyorsunuz?”
Şu anda önerilen bağlayıcı olmayan tavsiyelerin, Sağlık Komiseri Stella Kyriakides'in 2023 yılında sunmak istediği yeni hayvan refahı mevzuatının ("Hayvan Refahı revizyonu") bir parçası olması planlanıyor. AB komiserlerinin bu 139 "öneri" hakkında Komisyon görüşlerini oluşturması gerekiyor. Ardından 27 AB ülkesi de kendi tutumlarını belirleyecek. Görünüşe göre komiserler, Avrupa Parlamentosu'nun görüşüne, birçok Tarım Bakanının şu ana kadarki çekimser tutumundan daha yakın duruyor.
Yine de Avrupa Parlamentosu henüz rahat davranmıyor. Kyriakides komiserliğinde bu büyük yasal revizyon için neredeyse özel uzman personel yok ve bütçe de çok sınırlı. Ayrıca tecrübeli AB politikacıları, Parlamento resmi bir pozisyon aldıktan sonra bakanların geciktirme taktiklerini devreye sokabileceğinin farkında.
Çok şey, Kyriakides’in ne kadar kararlı durduğuna bağlı olacak. Kyriakides ve Metz kesinlikle Almanya, Lüksemburg ve Hollanda’dan destek bekleyebilirler. Bu üç ülke geçen yıl AB'nin hayvan naklini durdurma talebini AB gündemine taşımıştı.
2024 seçim yılı içinde Avrupa Parlamentosu, Komisyon ve AB Bakanlar Konseyi arasında trilog görüşmeleri başlayacak. Çoğu durumda, birkaç yıl sürebilecek bir geçiş dönemi de olacak.
Geçen hafta Brüksel'deki AB Tarım Konseyi toplantısında birçok Tarım Bakanı ülkelerinin hayvanların nakli sırasında hayvan refahını korumak için çok şey yaptığını vurguladı. Bunlar, AB'nin öncelikle sorunlara müdahale etmeyen ülkelere yönelik adımlar atması gerektiğini düşünüyor. Bazı bakanlar ise yeni düzenlemelerin ancak “bilimsel araştırmalara dayalı” olduğu takdirde getirilebileceğini söylüyor. Kısacası, bunların hepsi şimdiden zorlu müzakere sürecinin işaretleri.
Ayrıca 139 "öneri"nın çoğu henüz tam anlamıyla bağlayıcı değil. Örneğin mezbaha hayvanlarının "sınıflandırmasının değiştirilmesi"nin nasıl önleneceği net değil. Bir tüccar, sekiz saatlik izin verilen süre içerisinde hayvanları "damızlık hayvan" olarak AB’nin sınır komşusu ülkelere (örneğin Norveç, İsviçre, Kuzey İrlanda, Ukrayna) taşıyabilecek. Bu ülkeler ise hayvanları yine mezbaha hayvanı olarak uzak ülkelere, haftalar süren, dolup taşmış yıpranmış hayvan gemileriyle taşınacak şekilde satabilir.
Hollandalı Avrupa Parlamentosu milletvekili Anja Hazekamp (Hayvanlar için Parti) büyük rahatsızlık duymasına rağmen, Avrupa Parlamentosu hayvan naklindeki suistimalleri ele alan çarpıcı nihai rapora evet demiş ancak henüz bu konuda fiili hiçbir adım atılmamış durumda.
Hazekamp iki yıl önce parlamento araştırmasına öncülük etmişti. Ona göre ise sadece bağlayıcı olmayan “öneriler” var ve bunların ne zaman, nasıl hatta gerçekten hayata geçeceği henüz belirsiz. Bu nedenle o hayal kırıklığı ile karşı oy kullandı…