Almanya’nın çeşitli şehirlerinde çiftçiler son günlerde tekrar traktörleriyle yolları ve kavşakları bir süreliğine kapattılar. 7-15 Ocak arasındaki protesto haftasının sonunda Berlin’de parlamento binaları önünde büyük bir gösteri düzenlenmesi planlanıyor.
Protesto haftası, Noel tatili sonrası Berlin’deki ilk toplantı haftası ile çakışıyor. Bu hafta, ‘trafik ışığı koalisyonu’nun çok yıllı bütçesiyle ilgili nihai kararlar alınacak. SPD, FDP ve Yeşiller partilerinin liderleri geçtiğimiz hafta bir mahkeme kararına uyarak enerji dönüşüm planlarının çok yıllı tahminini değiştirmek ve 2024’te 17 milyar euro ek tasarruf sağlamak zorunda kaldılar. Önerilen önlemlerden biri, tarım araçları için dizel indirimi ve yol vergisinin kaldırılmasıdır.
Bu tasarruf önerileri sadece tarım sektöründe ve federal CDU/CSU muhalefetinde değil, aynı zamanda trafik ışığı partilerinin meclis gruplarında ve Almanya’nın neredeyse tüm eyaletlerindeki hükümetlerde de sert tepkilere yol açtı. Yeşiller’den Bakan Cem Özdemir de kamuoyunda buna karşı çıkmasına rağmen birçok Alman çiftçisi onu suçluyor. Alman medya yorumları, Özdemir’in kendi parti lideri ve başbakan yardımcısı Robert Habeck ile liberal FDP’lilerin kendi Maliye Bakanları Christian Lindner tarafından aşırı baskı gördüğünü belirtiyor.
Yeşiller ve FDP, çeşitli çevre dostu olmayan ‘fosil yakıt desteklerinin’ sona ermesi gerektiğini kabul etseler de, bu paranın tarım sektöründe kalmasını istiyor; örneğin organik ve doğaya dost tarımı teşvik etmek için sübvansiyonlar verilmesi gibi.
DBV Başkanı Joachim Rukwied bu tasarrufları kabul edilemez olarak nitelendirdi. Bazı taşkın yerel traktör gösterilerinin ardından cumartesi günü Alman çiftçileri ‘anlamsız yolları kapatma eylemlerinden’ vazgeçip toplum desteğini korumaya çağırdı. Ayrıca bu hafta başında, bir yeşil eyalet bakanının evini “ziyaret eden” çiftçi gruplarından da derhal uzaklaştı.
Daha önce yapılan hesaplamalara göre Alman çiftçiler her yıl ortalama birkaç bin euro dizel indiriminden yararlanıyorlar. Bu bir nakit sübvansiyon değil, yıllık vergi bildirimlerinde dizel tüketimlerine göre yapılan azalmadır. Bu sayede büyük tarım işletmeleri bazen 25.000 eurodan fazla daha az vergi ödemektedir. Bu, fosil yakıt kullanımını teşvik ettiği ve sürdürülebilir enerjiye geçişi engellediği söylenen fosil yakıt desteklerinden biridir.
Alman çiftçi protestosu ocak ayında mal taşımacılığı ve Alman demiryolları makinistlerinin daha önce duyurduğu grevlerle aynı zamana denk geliyor. SPD, FDP ve Yeşiller geçen hafta toplu ulaşım ve tren grevleri tehdidinden dolayı 2024 çok yıllı bütçe tahmini üzerinde zamanında anlaşmaya varmak için büyük çaba gösterdi. Son haftalardaki uzun ve zor koalisyon müzakerelerinin ardından yaşanan tarım protestoları bu yüzden büyük bir sürpriz oldu.
Alman medyasında, trafik ışığı koalisyonunun Noel ve yılbaşı tatilinde dizel indirimi konusunda bir uzlaşma bulması gerektiği ve böylece koalisyonun devamının tehlikeye girmesinin önlenmesi gerektiği yönünde spekülasyonlar yapılıyor.