Alman süt üreticilerinin büyük tepkisini çeken iki süt kooperatifi, süpermarket zinciri Aldi ile tereyağı fiyatlarının düşürülmesi konusunda yeni fiyat anlaşmaları yaptı. Bu durum, Aldi'nin yıllık resmi fiyat müzakereleri tamamlanmadan önceki önceki fiyat anlaşmalarını bozması anlamına geliyor.
Birkaç hafta önce Aldi-Nord, tereyağı fiyatında ciddi bir indirim önerdi. Memnuniyetsiz çiftçiler sokaklara döküldü ve bazı Aldi dağıtım merkezlerini bloke etti. Grev, ortak bir çözüm arayışı sözüyle sona erdi. Alman süt üreticileri bununla ortamın geçici olarak sakinleştiğini düşündü.
Şimdi ise Aldi Nord, iki süt fabrikasıyla tereyağı fiyatını 56 sent düşürerek anlaşmaya vardı. Tereyağı fiyatları dünyada artarken, Aldi'nin düşük fiyatlarla satış yaptığı, bu nedenle eleştirildiği belirtiliyor. Bu durum sadece çiftçileri değil, diğer Alman süt şirketlerini de rahatsız ediyor.
Alman çiftçi ve kırsal hareketi sözcüsü Aldi'yi sözünden dönmekle suçluyor. Uta von Schmidt-Kühl, "Aldi'nin bazı süt çiftlikleriyle müzakere ettiği düşük tereyağı fiyatları, süt üreticileri için büyük bir darbe" diyor.
Memnuniyetsiz Alman çiftçiler son haftalarda büyük gösteriler ve blokajlar düzenledi ve bu hareketlere Tarım Bakanı Julia Klöckner'den de destek aldı. Bakan Klöckner, süpermarketlerin gıda fiyatlarında bu tür düşük fiyat uygulamalarına son vermesi gerektiğini ve raflarda daha fazla Alman ürünü bulundurulması gerektiğini savunuyor.
Aldi ise yaptığı açıklamada, Noel ve yılbaşı sonrası tereyağı, peynir ve süt ürünlerine olan talebin azalmasının çok yaygın olduğunu ve talebin azalmasıyla fiyatların düştüğünü belirtiyor. Aldi, ayrıca, süt üreticilerine yıl sonu dalgalanmasının farkında olmalarına rağmen hâlâ çok fazla süt arz ettiklerini hatırlatarak reaksiyon veriyor.
Bu durum, siyasetin serbest piyasa ekonomisine müdahalesi gereken nokta olabilir. "Çözümler bulmak için tüm piyasa paydaşları aynı masada olmalı. Uzun vadeli stratejilere ihtiyacımız var," dedi bir Alman eyalet bakanı.
Aslında 13 Ocak'ta çiftçiler, süt işleyicileri, tacirler ve süpermarketlerin katılacağı bir video konferans planlanmıştı. LsV sözcüsü Lee, çiftçilerin buna sessiz kalmayacağını duyurdu. Bir sonraki sefer depoları iki gün değil, iki hafta bloke etmemiz gerekecek denildi.
Hollanda’da da süpermarketler ve satın alma organizasyonlarının bu durumu görmezden gelemeyeceği anlaşılıyor. 14 Ocak Perşembe günü, Hollanda'da tarım örgütleri süpermarketlerin girişimiyle bir araya gelerek çiftçiler ve bahçıvanlar arasındaki giderek büyüyen memnuniyetsizlik üzerine konuşacak. Çiftçiler uzun zamandır alıcıların güç dengesizliği ile mücadele ediyor.
2019'da Hollanda Genel Hesap Denetim Kurumu tarafından yapılan bir araştırma, çiftçilerin üçte birinin yarısının yoksulluk sınırının altında yaşadığını ortaya koyuyor. Diğer Avrupa ülkelerinde durum benzer. Orada da çiftçilerin süpermarketlere yönelik baskıları artıyor.