Nghị viện châu Âu cho rằng Thủ tướng Hà Lan Rutte không nên còn khó khăn với việc cho Romania được gia nhập hiệp ước Schengen. Hà Lan là quốc gia duy nhất vẫn phản đối việc này. Theo nghị sĩ châu Âu của đảng D66, Sophie In Veld, thái độ cứng nhắc và từ chối của Rutte đang dần đặt sự thống nhất châu Âu vào thế nguy hiểm.
Hầu như nhất trí, Nghị viện châu Âu đã thông qua một nghị quyết vào thứ Ba tại Strasbourg kêu gọi các nhà lãnh đạo châu Âu nhanh chóng chấp thuận cho Romania và Bulgaria gia nhập khu vực Schengen. Chỉ có một số chục nghị sĩ theo chủ nghĩa dân tộc cực hữu của vài nước Đông Âu phản đối. Các lãnh đạo EU sẽ nhóm họp vào cuối tuần này trong một hội nghị thượng đỉnh được triệu tập khẩn cấp tại Prague.
Nghị viện châu Âu đưa ra lời kêu gọi này với đa số áp đảo, 547 phiếu thuận so với 49 phiếu chống. Năm nghị sĩ châu Âu thuộc đảng VVD Hà Lan đã tạm hoãn bỏ phiếu, nhưng đến nay chưa công bố lý do.
Tuần trước, Thủ tướng Rutte có chuyến thăm một ngày tới Bucharest; theo thông báo chính thức là để thăm các quân nhân NATO người Hà Lan đóng tại Romania. Ông cũng có cuộc gặp với Tổng thống Romania Ioannis. Tuy nhiên, gần như không có thông tin nào được công bố từ Den Haag về cuộc gặp này.
Kể từ khi Đông Âu thay đổi vào những năm 1990 – sau khi tổng thống độc tài lúc đó là Ceausescu và vợ ông bị xử tử – chính trị và quản lý nhà nước Romania đã trải qua nhiều lần thay đổi quyền lực, bè phái và bầu cử bị thao túng.
Trong những năm gần đây, dưới thời Tổng thống Klaus Ioannes được bầu năm 2014, đã có nhiều thay đổi rõ rệt. Một số người còn nói rằng ông đã loại bỏ mafia khỏi chính quyền.
Ngay từ năm 2011, hầu hết các quốc gia EU và Ủy ban châu Âu đã xác nhận Romania và Bulgaria đáp ứng mọi tiêu chí để gia nhập Schengen. Hiệp ước Schengen (cho phép đi lại tự do không kiểm tra hải quan) chưa phải tất cả các nước EU đều là thành viên, còn một số quốc gia ngoài EU đã tham gia. Một số quốc gia đã chặn việc gia nhập trong nhiều năm, với Hà Lan là nước cuối cùng cản trở.
Chưa có thông tin chính thức về quan điểm của Thủ tướng Rutte tại hội nghị thượng đỉnh EU sắp tới. Có khả năng tuần trước tại Bucharest ông đã cùng Tổng thống Ioannis đạt một thỏa hiệp hay giải pháp trung gian kiểu Rutte.
Nghị sĩ châu Âu D66 In Veldt cho rằng Rutte cần thể hiện tinh thần lãnh đạo: các tiêu chí rất rõ ràng và Bulgaria, Romania đã đáp ứng từ hơn mười năm nay. Theo bà, chính Hà Lan liên tục đưa ra yêu cầu mới, bắt hai nước này phải vượt qua thêm nhiều điều kiện nữa.
“Chỉ là để làm hài lòng cử tri của VVD; điều này không liên quan gì tới Bulgaria và Romania. Việc gây ồn ào lúc này là hoàn toàn chính đáng. Sự thống nhất châu Âu đang bị đặt vào nguy cơ,” vị chính trị gia của đảng D66 nói.
“Chúng ta mong đợi Romania và Bulgaria trong thời điểm bất ổn này sẽ bảo vệ biên giới châu Âu cho chúng ta và tiếp nhận người tị nạn, nhưng đồng thời lại giữ họ trong tình trạng mơ hồ. Chúng ta không phải là vợ chồng. Quy ước là quy ước. Chính phủ Hà Lan phải thực hiện điều đó.”