Meer dan driekwart van de meer dan 500 miljard dollar landbouwsubsidie die jaarlijks wereldwijd aan landbouwproducenten wordt gegeven, werkt vooral prijsverstorend en kan schadelijk zijn voor natuur en gezondheid. Dat is de belangrijkste conclusie van een nieuw VN-rapport, bij de start van de VN-top over biodiversiteit.
Het rapport van de Voedsel- en Landbouworganisatie ( FAO ), het VN-ontwikkelingsprogramma ( UNDP ) en het VN-milieuprogramma ( UNEP ) roept op de financiële steun voor voedselproductie niet te verminderen of af te schaffen, maar op een andere manier te gebruiken.
De drie VN-instanties zeggen dat de internationale gemeenschap de VN-millenniumdoelen voor 2030 niet dreigt te halen, en ook de Klimaatafspraken van Parijs niet. Wereldwijde landbouwsteun vormt 15 procent van de totale waarde van de landbouwproductie. Binnen tien jaar zal dit meer dan verdrievoudigen, tot $ 1.759 miljard.
Om de Klimaatdoelstellingen van de Overeenkomst van Parijs te halen, is een verschuivende steun nodig, vooral in landen met een hoog inkomen, gericht op vermindering van de vlees- en zuivelindustrie. Die bedrijfstak is volgens de VN-instanties goed voor 14,5 procent van de wereldwijde uitstoot van broeikasgassen.
In lage-inkomenslanden zouden regeringen moeten overwegen om hun steun voor giftige pesticiden en meststoffen of de groei van monoculturen te herbestemmen.
De huidige steun bestaat meestal uit prijsprikkels, zoals importtarieven en exportsubsidies, maar ook uit fiscale subsidies die gekoppeld zijn aan een specifieke grondstof of input.
Het rapport zegt dat deze maatregelen inefficiënt zijn, de voedselprijzen verstoren, de gezondheid van mensen schaden, het milieu aantasten en vaak onrechtvaardig zijn, waarbij ook nog eens grote agrarische bedrijven voorrang krijgen op kleine boeren.
Vorig jaar hadden tot 811 miljoen mensen wereldwijd chronische honger en bijna een op de drie mensen in de wereld (2,37 miljard) had het hele jaar door geen toegang tot voldoende voedsel. In 2019 konden ongeveer drie miljard mensen, in elke regio van de wereld, zich geen gezond dieet veroorloven, zo is vorige week op de VN-voedseltop vastgesteld.
In de rapporten wordt opgemerkt dat, hoewel de meeste landbouwsteun tegenwoordig negatieve effecten heeft, ongeveer 110 miljard dollar infrastructuur, onderzoek en ontwikkeling ondersteunt en de algemene voedsel- en landbouwsector ten goede komt.