Mười năm chính sách nông nghiệp chung tại Liên minh châu Âu không thể ngăn chặn sự suy giảm đa dạng sinh học, chưa nói đến việc cải thiện hay mở rộng nó.
Hàng chục tỷ tiền EU chỉ có ảnh hưởng hạn chế trong việc giảm đà suy giảm đa dạng sinh học, theo một nghiên cứu của Kiểm toán châu Âu.
Đặc biệt, hiệu quả của các khoản thanh toán trực tiếp cho nông dân nhằm giảm thiểu tổn thất được đánh giá là rất nhỏ. Bên cạnh đó, Ủy ban châu Âu và các nước EU thường ưu tiên các biện pháp có tác động thấp, theo nhận định của Kiểm toán châu Âu. Hơn nữa, tất cả những mục tiêu đa dạng sinh học đó đều được đặt ra một cách ít “có thể kiểm soát”.
Do đó, sự phong phú loài trên đất canh tác tiếp tục suy giảm. Kể từ năm 1990, số lượng chim đồng ruộng, chim đồng cỏ và bướm đồng cỏ (chỉ số tốt phản ánh sự thay đổi) đã giảm hơn 30%. Ngoài ra, sự đa dạng của các loài động vật có vú nhỏ, côn trùng và thực vật tự nhiên cũng giảm đi. Nông nghiệp thâm canh vẫn là một trong những nguyên nhân chính gây suy thoái, theo báo cáo mà Kiểm toán châu Âu công bố hôm thứ Sáu.
Trong bảy năm qua, Ủy ban châu Âu đã chi gần 100 tỷ euro cho đa dạng sinh học, trong đó ba phần tư được chi qua ngân sách chính sách nông nghiệp chung (GLB). Nhưng những khoản chi này hầu như không mang lại kết quả và cách Ủy ban châu Âu giám sát việc chi tiêu không đáng tin cậy. Các kiểm toán viên đã xác định điều này sau các chuyến kiểm tra tại Síp, Đức, Ireland, Ba Lan và Romania.
Đa dạng sinh học và vai trò của nông nghiệp lại trở thành chủ đề thời sự bởi quyết định về chính sách EU mới (và cả tài chính) sắp được đưa ra. Chính sách Green Deal mới sẽ kết hợp các yếu tố về Khí hậu, Môi trường, Thực phẩm, Sức khỏe và Đa dạng sinh học, trong đó khoảng một nửa có liên quan đến nông nghiệp.
“Chính sách nông nghiệp chung chưa đủ để ngăn chặn sự suy giảm đa dạng sinh học trên đất nông nghiệp”, theo lời ông Viorel Stefan, thành viên Kiểm toán châu Âu. Trong phản hồi, Ủy ban châu Âu thừa nhận hàng chục tỷ từ các quỹ nông nghiệp gần như không đạt được nhiều kết quả cho đa dạng sinh học, nhưng cũng nhấn mạnh rằng trong Green Deal và F2F đang chuẩn bị các thỏa thuận tốt hơn.
Chủ tịch Ủy ban Nông nghiệp của Nghị viện châu Âu Norbert Lins gọi báo cáo là “chính trị và mang tính ý thức hệ”, vì không tính đến các cuộc đàm phán GLB hiện tại và các tiến bộ đã đạt được. “Các nguyên nhân khác như đô thị hóa, xây dựng và làm cứng đất cũng cần được giải quyết để ngăn chặn sự mất mát đa dạng sinh học,” ông Lins nói.
Theo Greenpeace, báo cáo một lần nữa cho thấy việc chi trả theo diện tích một cách mù quáng, trong khi bỏ qua cách thức canh tác, có thể là thảm họa cho thiên nhiên. Những nỗ lực làm cho GLB hiện tại trở nên xanh hơn gần như không đáng kể. Tổ chức này kêu gọi xóa bỏ hệ thống thanh toán trực tiếp theo hecta và chuyển sang trả tiền cho nông dân dựa trên những lợi ích họ mang lại cho xã hội và môi trường.