Το ακροδεξιό αντι-μεταναστευτικό κόμμα PVV του Geert Wilders χάνει προς το παρόν έντεκα έδρες στη Βουλή και βρίσκεται τώρα στις 26 (από τις 150), ενώ οι ευρωπαιστές φιλελεύθεροι D66 κέρδισαν 17 έδρες και έχουν προς το παρόν επίσης 26. Η διαφορά μεταξύ τους είναι μόλις δύο χιλιάδες ψήφοι, ενώ τα αποτελέσματα από την πρωτεύουσα Άμστερνταμ και τις επιστολικές ψήφους πάνω από εκατό χιλιάδων Ολλανδών στο εξωτερικό πρέπει ακόμα να καταμετρηθούν.
Σύμφωνα με κοινοβουλευτικό έθιμο, η μεγαλύτερη κοινοβουλευτική ομάδα από τις 15 που απαρτίζουν το κοινοβούλιο μπορεί να ξεκινήσει τις καθοριστικές διαπραγματεύσεις για το σχηματισμό μιας νέας κυβέρνησης συνασπισμού. Ο ηγέτης του PVV, Wilders, του οποίου ο προηγούμενος ακροδεξιός συνασπισμός τεσσάρων κομμάτων έπεσε το φθινόπωρο, δηλώνει ότι θέλει να περιμένει το τελικό αποτέλεσμα των εκλογών.
Ήδη είναι σαφές ότι τα αριστερά κόμματα της αντιπολίτευσης έχασαν ψήφους. Ο πρώην επίτροπος της ΕΕ, Frans Timmermans, που τα δύο τελευταία χρόνια ηγείτο ενός συγχωνευμένου κόμματος Σοσιαλδημοκρατών (PvdA) και Πρασίνων, δεν κατάφερε όπως και το 2023 να γίνει το μεγαλύτερο κόμμα, έχασε πέντε από τις 25 έδρες του και ανακοίνωσε άμεσα την παραίτησή του από την ηγεσία του κόμματος.
Παρότι έτσι η έναρξη των διαπραγματεύσεων για τον σχηματισμό κυβέρνησης γίνεται αβέβαιη, το τελικό αποτέλεσμα (πιθανότατα μετά από μερικούς μήνες) θεωρείται ήδη δεδομένο. Πρακτικά όλα τα πολιτικά κόμματα έχουν δηλώσει προεκλογικά πως σε καμία περίπτωση δεν θα σχηματίσουν συνασπισμό με το αντι-ισλαμικό κόμμα του Wilders.
Αφού πριν από δέκα χρόνια διέκοψε πρόωρα έναν συνασπισμό με το CDA και VVD, και πρόσφατα διέλυσε το δικό του «πιο ακροδεξιό υπουργικό συμβούλιο που υπήρξε ποτέ», αυτήν τη φορά σχεδόν κανείς δεν επιθυμεί να συνεργαστεί ξανά μαζί του.
Ακόμα κι αν το PVV βγει πρώτο από τις κάλπες —έστω και μετά από πιθανή ξανά καταμέτρηση όλων των ψήφων— θεωρείται ήδη βέβαιο ότι η προσπάθεια σχηματισμού κυβέρνησης από τον Wilders θα αποτύχει και τότε ο ηγέτης του D66, Rob Jetten, θα μπορέσει να σχηματίσει κυβέρνηση.
Σε αυτήν την περίπτωση, το D66 μπορεί «από δεξιά» να σχηματίσει μια κεντροδεξιά πεντακομματική κυβέρνηση συνασπισμού με το CDA (Χριστιανοδημοκράτες), VVD (συντηρητικούς), JA21 (δεξιά διάσπαση απογοητευμένων ψηφοφόρων του PVV) και BBB (αγροτικό κόμμα) με 79 από τις 150 έδρες στη Βουλή, ή «από αριστερά» ένα τετρακομματικό συνασπισμό με CDA και VVD μαζί με GroenLinks/PvdA (86 από τις 150).
Οι συντηρητικοί φιλελεύθεροι του VVD φαίνεται να διαδραματίζουν κεντρικό ρόλο: η ηγέτης του κόμματος, Dilan Yesilgöz, μέχρι τώρα επιμένει ότι δεν επιθυμεί συνασπισμό με τους —όπως τους αποκαλεί— αριστερούς ριζοσπάστες των GroenLinks/PvdA.
Το CDA είναι γνωστό ότι προτιμά πάντα να κυβερνά «από δεξιά», αλλά ο νεοεκλεγείς ηγέτης Henri Bontenbal έχει καλέσει τη Yesilgöz να μην προβάλει «μπλοκαρίσματα».
Επίσης, ο 34χρονος ηγέτης του D66 —και υποψήφιος πρωθυπουργός— Jetten έχει εκφράσει στην προεκλογική εκστρατεία την προτίμησή του για «συνασπισμό από το κέντρο». Επιπλέον, έχει δηλώσει με θέρμη ότι είναι αντίθετος σε συνεργασία με αντι-ΕΕ και αντι-κλιματικά κόμματα. Με τις 26 έδρες που κατέκτησαν, οι φιλελεύθεροι δημοκράτες του D66 δεν ήταν ποτέ τόσο ισχυροί όσο αυτή τη φορά και χαρακτηρίζουν το αποτέλεσμα ως ιστορικό στις κάλπες.