Οι διαδηλώσεις στο Ιράν ξέσπασαν την τελευταία εβδομάδα του 2025, μετά από την ευρεία οργή για την κακή οικονομική κατάσταση. Αυτό που ξεκίνησε ως κοινωνικοοικονομική διαμαρτυρία, μέσα σε λίγες μέρες μετατράπηκε σε ανοιχτή αντίσταση κατά των πνευματικών ηγετών της χώρας.
Οι ευρωπαίοι διπλωμάτες και πολιτικοί αντέδρασαν με αυστηρά λόγια για τη βία κατά των διαδηλωτών. Υπογράμμισαν ότι η ειρηνική έκφραση δυσαρέσκειας είναι δικαίωμα και ότι η υπέρμετρη βία κατά των διαδηλωτών είναι απαράδεκτη.
Η πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, Ρομπέρτα Μέτσολα, εξέφρασε επανειλημμένα την υποστήριξή της προς τους διαδηλωτές. Εξήρε τον «γενναίο ιρανικό λαό» και δήλωσε ότι οι χώρες της ΕΕ ακούνε τη φωνή τους. Κατά την ίδια, είναι σαφές ότι στο Ιράν συντελείται αλλαγή.
Οι δηλώσεις της Μέτσολα οδήγησαν σε διπλωματικό τριβή με την ιρανική αντιπροσωπεία στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Από την Τεχεράνη χαρακτηρίστηκε ως παρέμβαση η υποστήριξή της στις διαδηλώσεις, γεγονός που την ώθησε να υπερασπιστεί δημόσια τη θέση της και να επισημάνει τις πολιτικές ελευθερίες στην Ευρώπη.
Άλλοι ευρωπαίοι πολιτικοί προσχώρησαν επίσης στην κριτική. Η Γερμανίδα υπουργός Εξωτερικών τόνισε ότι η βία κατά ειρηνικών διαδηλωτών δεν δικαιολογείται και κάλεσε τις ιρανικές αρχές να τηρήσουν τις διεθνείς υποχρεώσεις τους.
Η επίτροπος Εξωτερικών Υποθέσεων Κάγια Κάλλας διαπίστωσε από πλάνα από το Ιράν ότι υπάρχει μια δυσανάλογη και σκληρή αντίδραση των υπηρεσιών ασφαλείας. Δήλωσε ότι κάθε βία κατά ειρηνικών διαδηλωτών είναι απαράδεκτη και συνέδεσε αυτά τα γεγονότα με το κλείσιμο του διαδικτύου και των τηλεπικοινωνιών.
Πολλά δημοσιεύματα αναφέρουν νεκρούς και μεγάλους αριθμούς συλλήψεων. Παράλληλα τονίζεται ότι οι αριθμοί διαφέρουν και δεν έχουν ανεξάρτητο έλεγχο. Ωστόσο είναι βέβαιο ότι η καταστολή και η βία αποτελούν επανειλημμένα στοιχεία κατά τη διάρκεια των ταραχών.
Εκτός από τις δηλώσεις υποστήριξης ακουγεται και κριτική για την αναστολή εντός της Ευρώπης. Ορισμένοι πολιτικοί θεωρούν ότι η διπλωματική σιωπή δεν επαρκεί πλέον και ζητούν αυστηρότερα μέτρα κατά του ιρανικού καθεστώτος. Για παράδειγμα, η πρόεδρος της Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, κατά τη διάρκεια περιοδείας της στη Μέση Ανατολή την περασμένη εβδομάδα, σχεδόν δεν έκανε καμία αναφορά στα γεγονότα.
Αυτό που λείπει είναι μια σαφής και ενιαία ευρωπαϊκή δράση. Δεν έχουν όλοι οι ηγέτες τοποθετηθεί δημόσια παρά τις συνεχιζόμενες αναταραχές. Έτσι παραμένει ασαφές πόσο μακριά είναι έτοιμη να φτάσει η Ευρώπη ως αντίδραση στα γεγονότα στο Ιράν. Αυτό μπορεί να ξεκαθαριστεί την εβδομάδα της 19ης Ιανουαρίου, όταν το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο θα συνεδριάσει στο Στρασβούργο.