Δεκάδες βουλευτές καλούν την νέα Ευρωπαϊκή Επιτροπή να καταστήσει την υιοθέτηση ενός ευρωπαϊκού νόμου κατά των παραβιάσεων ανθρωπίνων δικαιωμάτων μία από τις προτεραιότητες της νέας εξωτερικής πολιτικής. Χαρακτηρίζουν ως «μεγάλο λάθος» το γεγονός ότι η νέα Επιτροπή δεν έχει συμπεριλάβει ακόμη τον λεγόμενο νόμο Magnitsky στη λίστα των βασικών σημείων για τα επόμενα χρόνια.
Το κάλεσμα έχει υπογραφεί τόσο από ευρωβουλευτές όσο και από εθνικούς πολιτικούς, μεταξύ άλλων από τη Γαλλία, τη Γερμανία, την Ολλανδία και το Ηνωμένο Βασίλειο. Ο νόμος φέρει το όνομα του Ρώσου λογιστή Σεργκέι Μάγκνιτσκι. Το 2009, πέθανε υπό ύποπτες συνθήκες σε κελί φυλακής στη Μόσχα. Ο Μάγκνιτσκι είχε φτάσει να αποκαλύψει φοροδιαφυγή από ανώτερους Ρώσους αξιωματούχους και πολιτικούς.
Μεταξύ αυτών, οι Ηνωμένες Πολιτείες, ο Καναδάς και η Μεγάλη Βρετανία έχουν ήδη υιοθετήσει νόμο Magnitsky. Ένας τέτοιος νόμος καθιστά δυνατή την επιβολή κυρώσεων απέναντι σε Ρώσους ιδιώτες και επιχειρήσεις, όπως η κατάσχεση τραπεζικών καταθέσεων και η επιβολή απαγορεύσεων βίζας.
Η ολλανδική Βουλή κάλεσε πρόσφατα την κυβέρνηση του πρωθυπουργού Ρούτε να υιοθετήσει και η ίδια τέτοιο νόμο Magnitsky, ακόμη και αν δεν επιτευχθεί ευρωπαϊκή λύση. Στο πλαίσιο αυτό, νωρίτερα φέτος, η Ολλανδία κατέθεσε στην ΕΕ πρόταση να δίνεται η δυνατότητα αντιμετώπισης ξένων επιχειρηματιών και πολιτικών όχι μόνο για παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων αλλά και για οικονομικές και χρηματοοικονομικές απάτες και εγκλήματα. Έτσι η ολλανδική πρόταση έχει ευρύτερη και γενικότερη προσέγγιση από τον νόμο Magnitsky, καθώς δεν στοχεύει πλέον μόνο σε ύποπτους Ρώσους.
Ένα από τα εμπόδια και τις αντιρρήσεις ορισμένων κρατών μελών της ΕΕ είναι ακριβώς η αναφορά στο όνομα Magnitsky στον νόμο. Η σύνδεση με τον θάνατο του Ρώσου λογιστή θα μπορούσε να προκαλέσει την εντύπωση ότι ο νόμος στοχεύει αποκλειστικά τη Ρωσία, ενώ ο σκοπός του είναι να αντιμετωπιστούν οι παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων παγκοσμίως. Η Ολλανδία δεν αναφέρεται λοιπόν σε νόμο Magnitsky, αλλά σε ευρωπαϊκό καθεστώς κυρώσεων.
Κατά τη συζήτηση της εν λόγω ολλανδικής πρότασης νωρίτερα φέτος υπήρξε ευρεία στήριξη, ωστόσο δεν έχει ακόμη ληφθεί τελική απόφαση. Δεδομένου ότι τώρα η νέα Ευρωπαϊκή Επιτροπή καλείται να ολοκληρώσει τη διαδικασία, αναμενόταν η Επιτροπή Von der Leyen να συμπεριλάβει το νέο νόμο κατά των παραβατών ανθρωπίνων δικαιωμάτων στη νέα εξωτερική πολιτική. Οι δύο νέοι κορυφαίοι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι, ο πρόεδρος της ΕΕ Μισέλ και η πρόεδρος της Επιτροπής Von der Leyen, έχουν και οι δύο δηλώσει ότι επιθυμούν μία πιο αυτοπεποίθητη και ενεργητική ΕΕ στη διεθνή σκηνή.