Τη Δευτέρα στο Λουξεμβούργο οι υπουργοί κατέληξαν ομόφωνα σε συμφωνία για τη συλλογική τους διαπραγματευτική θέση σχετικά με την αγροτική πολιτική για την περίοδο 2028 έως 2034. Με αυτό αποδέχονται σε μεγάλο βαθμό τη νέα δομή που πρότεινε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Οι οικονομικές ρυθμίσεις έχουν προς το παρόν κρατηθεί εκτός της συμφωνίας.
Η σημερινή ξεχωριστή χρηματοδότηση για την ενίσχυση εισοδήματος των αγροτών και τις επιδοτήσεις για την ανάπτυξη της υπαίθρου συγχωνεύεται σε ένα πολύ μεγαλύτερο ευρωπαϊκό ταμείο. Από αυτό θα χρηματοδοτούνται στο εξής επίσης η περιφερειακή ανάπτυξη, η αλιεία και άλλοι τομείς πολιτικής. Κάθε χώρα της ΕΕ πρέπει να καταρτίσει ένα εθνικό σχέδιο για τη διανομή των χρημάτων.
Περισσότερη ελευθερία ανά χώρα
Οι ξεχωριστές χώρες της ΕΕ αποκτούν σημαντικά μεγαλύτερη ελευθερία να διαμορφώσουν τη δική τους αγροτική πολιτική. Οι συστάσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τα εθνικά προγράμματα στήριξης δεν πρέπει να είναι δεσμευτικές. Οι υπουργοί Γεωργίας επιθυμούν να απλουστεύσουν τους ευρωπαϊκούς κανόνες και να προσαρμόσουν καλύτερα τις επιδοτήσεις στις συνθήκες της κάθε χώρας.
Ο ευρωπαίος επίτροπος Γεωργίας Κριστόφ Χάνσεν χαιρέτισε τη συμφωνία, αλλά ταυτόχρονα προειδοποίησε για υπερβολική εθνική ελευθερία και χαμηλότερους στόχους. Κατά την άποψή του πρέπει να διατηρηθούν τα κοινά χαρακτηριστικά της αγροτικής πολιτικής.
Μείωση κατά το ένα τέταρτο
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πρότεινε περίπου 300 δισεκατομμύρια ευρώ για αγροτική ενίσχυση, σε σχέση με 387 δισεκατομμύρια ευρώ στην τρέχουσα περίοδο. Αυτό ισοδυναμεί με 87 δισεκατομμύρια ευρώ (22%) λιγότερα. Στα τέλη Νοεμβρίου πρέπει μια επιπλέον σύνοδος κορυφής της ΕΕ για τον πολυετή προϋπολογισμό να αποφασίσει πόσα χρήματα θα διατεθούν τελικά για τη γεωργία.
Η μελλοντική ενίσχυση εισοδημάτων πρέπει κυρίως να κατευθύνεται σε αγρότες που ασκούν πραγματικά γεωργική δραστηριότητα. Οι χώρες της ΕΕ θα μπορούν να ορίζουν οι ίδιες ποιοι θεωρούνται ενεργοί αγρότες. Θα λαμβάνονται επίσης υπόψη οι εθνικές συνθήκες και η θέση των αγροτών που έχουν συνταξιοδοτηθεί. Η διανομή των επιδοτήσεων ανά εκτάριο θα μειώνεται επίσης σταδιακά.
Ιδιαίτερη προσοχή δίνεται στους νέους αγρότες και τις μικρότερες αγροτικές επιχειρήσεις. Όλες οι χώρες της ΕΕ πρέπει να παρέχουν επιπλέον στήριξη στους νέους που θέλουν να ξεκινήσουν γεωργική επιχείρηση, μεταξύ άλλων μέσω αυξημένων πληρωμών, εκπαιδεύσεων και υποστήριξης. Για τα ανώτατα όρια επιδοτήσεων ανά επιχείρηση και τη σταδιακή μείωση των υψηλών πληρωμών θα αποφασίσουν αργότερα.
Ταμείο υπαίθρου
Η ξεχωριστή χρηματοδότηση για την ανάπτυξη της υπαίθρου καταργείται. Η Γερμανία έχει ζητήσει εγγυήσεις για τη συνέχισή της και εκφράζει τη λύπη της για την κατάργηση. Οι περιβαλλοντικές απαιτήσεις παραμένουν, αλλά οι χώρες της ΕΕ αποκτούν μεγαλύτερο έλεγχο στην εφαρμογή. Οργανώσεις για το περιβάλλον φοβούνται ότι αυτό θα σημάνει λιγότερη προστασία για τη φύση και τη βιοποικιλότητα.
Επιπλέον, οι υπουργοί επιθυμούν καλύτερες ασφαλίσεις και επείγουσα στήριξη για αγρότες που πλήττονται από ακραία καιρικά φαινόμενα, ασθένειες ή άλλες κρίσεις. Η συμφωνία δεν αποτελεί ακόμη τελικό νομοθέτημα. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο πρέπει επίσης να ορίσει τη δική του θέση, μετά την οποία μπορούν να αρχίσουν οι κοινές διαπραγματεύσεις των υπουργών της ΕΕ και του Ευρωκοινοβουλίου.
