دادستانها در روند رسیدگی به چهار متهم پرونده MH17 از دادن اجازه دسترسی کامل به پرونده کیفری به وراثتبرندگان امتناع میکنند. دادستانی کل نگران است که مدارک به واسطه وراثتبرندگان به رسانهها درز کند و این میتواند منجر به نوعی «محاکمه توسط رسانه» شود.
بخشی از وراثتبرندگان با این موضوع موافق نیستند و میخواهند همه چیز را مطالعه کنند. به گفته وکلای آنها، «دانستن همه چیز» به روند سوگواری کمک میکند. منتقدان میگویند که خودداری دادستانها از ارائه بخشی از مدارک (هنوز) این تصور را ایجاد میکند که دادستانی شاید چیزی برای پنهان کردن دارد. همچنین این نکته مطرح است که دادستانی اصولاً تفاوتی میان «عمومی کردن» و «دادن اجازه دسترسی به وراثتبرندگان» قائل است، همانطور که در توضیح یک کنفرانس خبری مشخص شد.
قربانیان و وراثتبرندگان در صورت برگزاری دادگاه، قانوناً حق دسترسی به مدارک پرونده را دارند. چنین پروندهای شامل گزارشهای رسمی، اظهارات شاهدان و گزارشهای تحقیقاتی قضایی میشود. قانون آیین دادرسی کیفری بیان میکند که قربانیان حق دریافت «نسخهای از مدارکی که برای آنها اهمیت دارد» را دارند. وراثتبرندگان میگویند که کل پرونده برای آنها اهمیت دارد.
اما دادستانی در پاییز گذشته به وراثتبرندگان MH17 اطلاع داد که تنها میتوانند خلاصهای از پرونده را بخوانند. دادستانی اعلام کرده است که وراثتبرندگان یک خلاصه ۱۶۰ صفحهای دریافت میکنند، اما کل پروندهای که ۳۶ هزار صفحه دارد محرمانه باقی میماند. بنابراین بیش از ۹۹٪ از یافتههای تحقیق برای وراثتبرندگان مخفی خواهد بود.
به طور معمول، قربانیان و وراثتبرندگان پیش از آغاز دادگاه مدارک لازم را دریافت میکنند. اما دادستانی معتقد است این رویه برای پرونده MH17 مناسب نیست. قانون اجازه میدهد مدارک دادگاه ارائه نشود اگر این کار به تحقیقات و تعقیب قضایی آسیب برساند. به گفته وکلای وراثتبرندگان، در این مورد چنین چیزی صدق نمیکند.
علاوه بر این، در روز دوم جلسات استماع مشخص شد که وکلا به یک گزارش رسمی هنوز منتشر نشده درباره «خطوط کلی پرونده» دسترسی داشتهاند اما نه به مدارک مرتبط فرعی دیگر. همچنین به نظر میرسد وکلا باید تعهد داده باشند که این اطلاعات را با موکلان/وراثتبرندگان به اشتراک نگذارند.
پیت پلگ، رئیس بنیاد فاجعه هوایی MH17 که نماینده اکثر وراثتبرندگان است، با تصمیم دادستانی موافق نیست. آنها میخواهند تا حد امکان به مدارک دادگاه دسترسی داشته باشند و ترجیحشان دریافت سریع آن است. وراثتبرندگان میخواهند از حق صحبت خود استفاده کنند و برای آماده شدن باید بدانند چه مدارکی وجود دارد و شاهدان دقیقاً چه گفتهاند. فقط یک خلاصه ۱۶۰ صفحهای برای آنها کافی نیست. آنها نمیدانند در ۳۶ هزار صفحه دیگر چه مطالبی آمده است، او گفت. دادستانی معتقد است که ۱۶۰ صفحه کافی است تا بتوانند آماده شوند.