چندین ده تن از نمایندگان پارلمان از کمیسیون جدید اروپا خواستهاند تصویب قانونی اروپایی علیه نقض حقوق بشر را به یکی از اولویتهای سیاست خارجی جدید تبدیل کند. آنها این را «اشتباه بزرگی» میدانند که کمیسیون جدید هنوز قانون موسوم به ماگنیتسکی را در فهرست اولویتهای خود برای سالهای آینده قرار نداده است.
این درخواست توسط اعضای پارلمان اروپا و همچنین سیاستمداران ملی از جمله کشورهای فرانسه، آلمان، هلند و بریتانیا امضا شده است. این قانون به نام حسابدار روسی، سرگئی ماگنیتسکی نامگذاری شده است. او در سال ۲۰۰۹ تحت شرایط مشکوک در زندانی در مسکو درگذشت. ماگنیتسکی به فساد مالیاتی توسط مقامها و سیاستمداران بلندپایه روسی پی برده بود.
از جمله ایالات متحده آمریکا، کانادا و بریتانیا از پیش چنین قانونی به نام قانون ماگنیتسکی را تصویب کردهاند. قانونی که امکان اعمال تحریمهایی علیه افراد و شرکتهای روسی از جمله بلوکه کردن داراییهای بانکی و ممنوعیت صدور ویزا را فراهم میکند.
پارلمان هلند اخیراً از کابینه نخستوزیر روتته خواسته است که در صورت عدم موفقیت در قیاس اروپایی، چنین قانونی را در هلند نیز اجرا کند. به این منظور، هلند اوایل امسال در اتحادیه اروپا پیشنهادی ارائه داده که امکان پیگیری بازرگانان و سیاستمداران خارجی را فراهم کند، نه تنها برای نقض حقوق بشر بلکه برای کلاهبرداریها و جرایم مالی و اقتصادی. بدین ترتیب، پیشنهاد هلند رویکردی گستردهتر و عمومیتر از قانون ماگنیتسکی دارد، چون این قانون دیگر تنها علیه مظنونان روسی نیست.
یکی از موانع و اعتراضات برخی کشورهای اتحادیه اروپا، ارجاع قانون به قضیه ماگنیتسکی است. ارتباط قانون با مرگ حسابدار روس میتواند این تصور را ایجاد کند که قانون علیه روسیه هدفگذاری شده است، در حالی که هدف آن مقابله با نقض حقوق بشر در سراسر جهان است. بنابراین هلند از اصطلاح قانون ماگنیتسکی استفاده نمیکند بلکه از نظام تحریم اتحادیه اروپا صحبت میکند.
در بحث پیرامون این پیشنهاد هلندی پیشتر امسال حمایت زیادی وجود داشت اما به تصمیمگیری نهایی منجر نشد. از آنجا که اکنون این کمیسیون جدید اروپاست که باید روند را به پایان برساند، انتظار میرفت کمیسیون فون در لاین این موضوع مبارزه با ناقضان حقوق بشر را در سیاست خارجی جدید بگنجاند. دو چهره جدید اروپایی، رئیس اتحادیه اروپا میشل و رئیس کمیسیون اروپایی فون در لاین، هر دو گفتهاند که خواهان اتحادیه اروپایی خودآگاهتر و فعالتر در صحنه جهانی هستند.