Leiðtogar ESB ræða 15. október tillögur um að aðlaga stækkunarstefnu. Frakkland, Þýskaland og Holland eru meðal þeirra sem vara við hraðskreiðri aðild. Þau óttast að nýliðar gætu, eftir pólitísk valdaskipti, með neitunarvaldinu sínu hindrað sameiginlegar evrópskar ákvarðanir. Þarna hefur jafnvel verið rætt um hættu á „Trójuhesti“.
Þess vegna vinnur framkvæmdarstjórn ESB að nýjum reglum til að veita efinsömum ríkjum meiri öryggi. Stækkun verður að vera möguleg án þess að sambandið verði erfiðara við stjórnun eða vandamál skapist við úthlutun styrkja. Framkvæmdastjóri Kos sagði í þessari viku í Zagreb að framkvæmdastjórnin muni kynna tillögur í september.
Serbía ekki ennþá
Fyrir Serbíu er leiðin til Brussel enn lokuð. Átta ríki ESB eru andvíg því að opna næsta kafla samningaviðræðna. Holland er meðal þessara lands. Gagnrýni beinist meðal annars að veikri réttarríki, skorti á lýðræðisumbótum, takmörkuðu fjölmiðlafrelsi, ófullnægjandi baráttu gegn spillingu og núverandi stuðningi Belgrad við Rússland.
Promotion
Athyglisvert er að evrópskar stofnanir nálgast Serbíu á mismunandi hátt. Framkvæmdastjórn ESB metur aðallega tækniframvindu og reynir að viðhalda umbótum. Evrópuþingið er pólitískt gagnrýnna. Bæði benda þó á tafir og vandamál. Að lokum munu aðildarríki ESB taka ákvörðun um næstu skref í aðildarferlinu á haustþingi sínu í desember.
Úkraína og Moldavía
Úkraína og Moldavía rekast einnig á pólitískar hindranir. Ungverjaland hefur hingað til hindrað áframhaldandi skref í samningum þeirra, en nýlega tók við Európusinnaðri stjórn í Búdapest. Svartfjallaland er á meðal þeirra umsóknarríkja sem hafa lengst komið. Einnig er rætt um endurupphaf aðildarferlis Íslands.
Fyrir Úkraínu gegnir landbúnaður sérstöku hlutverki. Pólska-úkraínsk rannsóknargrein varar við því að aðild án þarfaumbóta á evrópskum landbúnaðarstefnu gæti kostað Pólland milljarða evra. Pólland fær nú um 25 milljarða evra úr landbúnaðarsamningum fyrir tímabilið 2023-2027. Rannsakendur telja að aðild Úkraínu þurfi að fylgja umbætur á fjármálun landbúnaðar í Evrópu.
Türkland
Meðan ýmis umsóknarríki reyna að komast nær ESB, fjarlægist Tyrkland í raun meira. Forseti Recep Tayyip Erdoğan segir að aðild að ESB sé ekki lengur forgangsverkefni fyrir Ankara, þó að aðild sé ekki formlega útilokuð.