Loftslagsráð um matvælakeðjuna: kjötgjald og minni styrkir

Þessi ítarlega ráðgjöf kemur rétt áður en viðræður fara fram í Brussel um nýja sameiginlega landbúnaðarstefnu fyrir tímabilið 2028 - 2035. Frá áður kynntum fjárlögum til lengri tíma sést að Evrópusambandið vill spara nokkra hundruð milljónir af núverandi landbúnaðarbúskap. Öflug landbúnaðarhagsmunasamtök í Brussel hafa mótmælt þessu harðlega.

Evrópska landbúnaðar- og matvælakerfið þarf verulegar breytingar til að ná loftslagsmarkmiðum Evrópu. Vísindalegir ráðgjafar ESB telja að framleiðsla, neysla og styrkir þurfi að endurskipuleggja. Samkvæmt greiningu þeirra ber allt matvælakerfið ábyrgð á um þriðjungi losunar gróðurhúsalofttegunda innan Evrópusambandsins. Þessar losanir eiga ekki bara sér stað á bæjum heldur einnig í öðrum hluta matvælakeðjunnar.

Refsingar og umbun

Ráðgjafarnir telja núverandi landbúnaðarstefnu ekki hafa dregið CO2-losun nægilega úr. Þrátt fyrir að nú séu Green Deal reglur um loftslag og líffræðilega fjölbreytni hafa þær ekki, samkvæmt greiningunni, leitt til skýrrar lækkunar á útblæstri. Nýverið hefur Danmörk verið fyrsta ESB-ríkið til að koma á fót ákveðnu kerfi refsingar og umbunar fyrir landbúnaðinn.

Mjög gagnrýnt er núverandi kerfi evrópskra landbúnaðarstyrkja. Sumir greiðsluhlutar ýta enn undir aðferðir sem skaða loftslagið, samkvæmt greiningunni. Fyrir utan breytingar í landbúnaðinum sjálfum horfa ráðgjafarnir einnig til matvælaneyslu. Þeir telja Evrópubúa almennt borða of mikið rautt kjöt sem ýtir undir auknu metani- og annarra gróðurhúsalofttegunda losun.

Breytingar

Á sama tíma leggja þeir áherslu á að bændur þurfi stuðning við að skipta yfir í aðrar framleiðsluáætlanir. Fjárhagslegur stuðningur geti, samkvæmt ráðgjöfinni, hjálpað til við að vinna á sjálfbærari hátt og aðlagast betur þurrkum og öðrum loftslagsbreytingum. Því mætti koma á umbun fyrir bændur sem minnka starfsemi sína.

Ráðleggingarnar birtast á sama tíma og Evrópusambandið vinnur að nýjum stefnuákvörðunum varðandi landbúnað, loftslag og framtíðarfjárlög. Samkvæmt ráðgjöfum er þetta mikilvægt tækifæri til að endurskipuleggja landbúnaðar- og matvælakerfið til grundvallar.