Þetta snýst um endurskoðun á svokölluðu ESB-kerfi um stoppun vegabréfslausra ferðalaga. Kerfið er notað gagnvart íbúum 61 lands sem mega ferðast til Schengen-svæðisins án vegabréfsáritunar. Þeir mega dvelja þar í hámarki í 90 daga innan 180 daga tímabils. Evrópusambandið getur endurinnleitt krafa um vegabréfsáritun ef upp koma „öryggisvandamál“.
Fyrri grundvöllur fyrir vegabréfslausum ferðalögum helst óbreyttur en við bætast nýjar ástæður til synjunar. Þessar snúa að hýbrídógnunum (til dæmis þegar lönd utan ESB nota flóttafólk til að hafa áhrif á ESB).
Framvegis verður einnig lögð meiri áhersla á brot á sáttmála Sameinuðu þjóðanna, alþjóðleg mannréttindi eða vanefndir á úrskurðum alþjóðlegra dómstóla. Allar þessar viðbætur eiga að skapa fælingarmátt, samkvæmt Evrópuþinginu.
Auk þess getur Brussel nú brugðist við borgurum þriðju landa sem fengu aðgang að Schengen-ríkjunum í gegnum „umveg“ vegna þess að þeir keyptu sér „gullvegabréf“ í ESB-ríki með stórum fjárfestingum í því landi. Með þessu hafa margir rússneskir olígaarkar og glæpamenn fengið aðgang að ESB-ríkjunum meðal annars í gegnum Kýpur og Möltu.
Til að koma í veg fyrir að þriðju lönd brjóti sínar skuldbindingar, fær ESB aukið svigrúm til að stöðva undanþágur fyrir tiltekna embættismenn og stjórnendur sem geta borið ábyrgð á mannréttindabrotum eða öðrum brotum stjórnvalda.
Samkvæmt hollensku ESB-þingmanninum Malik Azmani frá VVD er samþykkt löggjöf nauðsynleg „til að geta brugðist hraðar og áhrifarðara við þegar misnotkun á vegabréfslausum ferðalögum til Evrópusambandsins á sér stað.“ Heimurinn er að breytast og við verðum að fylgja þeim breytingum.
Samverkhöfundur Tineke Strik (Grænir-Vinstri afl-Ríkisstjórn) er gagnrýnin á nýju skrefin en einnig ánægð. „Ég er ánægð að Evrópuþingið hafi tekist að koma inn mannréttindaklásúlu sem gerir ESB kleift að stöðva vegabréfslausar ferðir diplómata við alvarleg brot á alþjóðlegum mannréttindum eða mannúðarlögum.“