Fjármálaáætlun margra ára: meiri áhersla á varnarmál og efnahagsmál, minni á landbúnað

Þýskaland, Holland, Danmörk, Svíþjóð, Austurríki og Finnland hafa gert það ljóst að fjárlagafrumvarp Framkvæmdastjórnar Evrópu, sem nemur tæpum 2 billjónum evra fyrir árin 2028-2034, er þeim of hátt. Án verulegs niðurskurðar eru þau í hættu á að hafna samþykki sínu. Á móti standa sautján önnur lönd, þar á meðal Ítalía, Spánn og Pólland, sem berjast gegn of miklum niðurskurði.

Landbúnaður

Umræðan snýst því ekki aðeins um hversu mikla fjármuni ESB megi verja á næstu sjö árum. Það er jafn mikilvægt að ákveða hvað peningarnir eigi að fara í, eins og styrkingu efnahags og evrópskra varnarmála. Sérstaklega eru landbúnaðarsjóðir og stuðningur við svæði í hættu á að verða fórnarlömb stórra fjárlagabreytinga.

Sameiginleg landbúnaðarstefna er mikilvægur deilupunktur í þessu samhengi. Framkvæmdastjórnin vill að landbúnaðaraðstoð og svæðisbundnar útgjöld verði lögð inn í víðtækari og minni þjóðarbundna og svæðisbundna fjárhagsramma. Andstæðingar óttast að þetta veikji vernd þeirra fjárstrauma sem bændur og svæði njóta nú þegar.

Meiri varnarmál

Sexu löndin vilja leggja meiri áherslu á evrópska öryggis- og varnarmál, nýskapandi fyrirtæki og að styrkja samkeppnishæfni Evrópu. Þetta skapar grundvallarbaráttu um skiptinguna: að fjármagna nýjar forgangsröðun með því að draga úr núverandi útgjöldum, hækka framlög ESB-ríkjanna eða hækka skatta.

Evrópuþingið velur einnig að verja meira fé. Það nægir þó ekki til að ná málamiðlun meðal 27 ESB-ríkja. Evrópuþingið þarf einnig að samþykkja málið og þar ríkir flókið pólitískt ástand.

Auk þess er þingið sjálft klofið varðandi að skerða eða afnema landbúnaðarsjóðina. Pólitískar fylkingar og þingsnefndir eru ósammála um hvort landbúnaðarstefnan eigi að vera sjálfstæð eða geti orðið hluti af minni þjóðarsjóðum. Þar með stefnir í að auki viðræður sem eru ekki einungis milli 27 ríkisstjórna heldur einnig við Evrópuþingið um fjárlagabaráttu.