Við erum þegar búin að fá upplýsingar um að hröðun á niðurbroti PFAS og annarra „eilífra efnasambanda“ takmarkast ennþá við „meiri og betri eftirlit“ af hálfu einstakra Evrópusambandsríkja, og að enn séu engar áætlanir um (evrópskt) bönn á PFAS. Enn ríkir engin skýrleiki varðandi hreinsun mengaðra (jarðvegs)svæða og að láta mengandi fyrirtæki taka þátt í kostnaðinum.
Evrópskiaðferðin við vatnsgæði hefur lengi verið undir þrýstingi. Nýjar reglur eiga að tryggja hreinna drykkjar- og yfirborðsvatn, en mæta hagnýtum og pólitískum áskorunum. Mikilvægur þáttur er að mæla og fylgjast með menguninni betur. Evrópusambandsríkin þurfa að safna og deila gögnum oftar og kerfisbundnara. Það á að gefa betri innsýn í umfang vandamálsins.
Það eru sérstaklega efni sem er erfitt að brjóta niður sem gegna lykilhlutverki. Þau haldast lengi í umhverfinu og safnast fyrir í lífverum. Því er erfitt að fjarlægja þau og þau eru áfram viðvarandi áhyggjuefni varðandi vatnsgæði.
Promotion
Slökkviefnasósa
Síðustu viku heimsótti framkvæmdastjórinn Roswall ásamt hollenska undirráðherranum Annet Bertram (CDA) æfingasvæði slökkviliðsins á fyrrverandi herflugvelli í Soesterberg. Þar hefur verið æft með skum og slökkviefni sem innihalda PFAS í áratugi og sem nú finnst í jarðveginum niður á meira en 10 metra dýpi.
Hreinsun
Hreinsun þessa „efnaúrgangs“ á staðnum mun kosta mörg tugmilljónir evra og tæknin er ennþá á byrjunarstigi. Nú er verið að þróa íbúðahverfi á fyrrverandi flugvellinum, en að leggja hreinsunarkostnaðinn inn í fasteignaverðið myndi gera íbúðirnar ófáanlegar fyrir almenning.
Í umræðunni hefur einnig verið bent á að strangari aðgerðir við uppsprettur gætu verið áhrifaríkari. Til dæmis er talað um að takmarka eða hætta framleiðslu ákveðinna efna. Bann við framleiðslu kemur í veg fyrir mengun. Sú aðferð er þó ekki hluti af kjarna núverandi evrópskrar stefnu.
Er mengandinn að greiða?
Þó að markmið um hreinna vatn sé víða samþykkt, eru skoðanir mismunandi varðandi ábyrgð og hvernig á að innleiða aðgerðir. Spurningin er hvort hér eigi að gilda hugtakið „mengandinn greiði“; eða hvort kostnað við hreinsun jarðvegsins eigi að greiða efna- og lyfjafyrirtækin.
Einnig koma upp spurningar um tæknileg gögn. Mismunur í mæliaðferðum og skýrslugerð veldur óvissu um umfang mengunar og framlag mismunandi geira. Viðskiptalífið notar aðrar tölur en stefnumótendur og evrópskir pólitíkusar í Brussel.
Endurskoðun reglna er hluti af víðtækari aðgerð gegn vatnsmengun. Þarna snýst það ekki aðeins um einn tegund efna heldur um heild mengunaraðila sem saman þrýsta á gæði evrópskra vatna. Einnig gegnir notkun efnafræðilegra efna í landbúnaði (ennþá) mikilvægu hlutverki.